À 
moeten komen, alle toegepaste vakken, zooals grond- 
bewerking, bemestingsleer, plantenteelt (inclusive alle 
tuinbouwvakken en de houtteelt) te beschouwen als niet 
behoorende tot de vakken van Hooger Landbouwonder- 
wijs. Op den naam wetenschap’ kunnen die vakken, volgens 
hen, geen aanspraak maken, al kunnen zij dan ook 
misschien bij het Middelbaar Landbouwonderwijs nog worden 
geduld, omdat althans in de uren, aan die vakken gewijd, 
heel wat zuttige kennis kan worden meegedeeld. 
__Toch zijn de toegepaste wetenschappen onmisbaar, en 
ook aan de Universiteiten zijn zij immers van oudsher ver- 
tegenwoordigd ; men denke slechts aan de medische vakken 
en aan de pharmacie. Waarom kan in deze vakken wel 
Hooger Onderwijs worden gegeven, en in de landbouw- 
kundige vakken niet? 
Niet altijd wanneer de wetenschap met de praktijk in 
relatie treedt, doet zij zulks ter wille van de praktijk. 
Bepalen wij ons tot de verhouding, die er kan bestaan 
tusschen wetenschap en bodemkultuur. Reeds vroeger 1) 
schreef ik daarover het volgende: 
„Op tweeërlei wijze kan de wetenschap met de praktijk 
der bodemkultuur in relatie treden. 
„Zij kan zich tot taak stellen, de praktijk voor te lichten 
en duistere punten op te lossen, waarvan de oplossing 
voor de bodemkultuur van belang is. Dan treedt zij op 
als Zoegepaste wetenschap: de bevordering van de belangen 
der praktijk is doel; de wetenschap is het middel om 
daartoe te geraken. 
„De wetenschap kan echter ook om haars zelfs wil de 
aanraking met de praktijk zoeken. Zoo deed bijv. Darwin, 
toen hij de studiën maakte, welke zijn neergelegd in zijn 
boek „Plants and Animais under Domestication”. Hij ver- 
zamelde de ervaringen van vele praktische planten- en 
veetelers; niet zoozeer om nuttig te zijn voor de praktijk, 
als wel om eene basis te vinden voor zijne theorie der 
teeltkeus. Vele mannen der wetenschap hebben meer en 
meer leeren inzien, dat naast laboratorium-onderzoek en 
naast proefnemingen, ook de door de praktijk sedert jaren 
1) „Fijdschrift over Plantenziekten”, XII, (1907), bl. 156. 
