154 
of F), behoudens bepaalde gevallen eenige meerdere kans 
geven, dat men tot betrouwbare conclusies komt; die kans 
blijft echter gering. Ze zal, zoolang de perceelen niet be- 
neden eene zekere minimum-grootte dalen, toenemen, vol- 
gens de waarschijnlijkheidsrekening, naarmate het getal 
der parallel-perceelen, wier opbrengstcijfers men voor het 
berekenen van het te vergelijken middelcijfer kan bezigen, 
tengevolge van meerdere splitsing grooter wordt; doch 
in elk geval zal dit getal aanzienlijk moeten zijn, om ge- 
volgtrekkingen te mogen maken, die in hooge mate waar: 
schijnlijk zijn. ®) De parallel-perceelen hebben dan eene 
heel andere beteekenis als door de woorden „contrôle- 
perceelen’” wordt uitgedrukt en behooren m. 1. dan ook 
een anderen naam te dragen. 
Resumeerende, kunnen parallel-perceelen dienen om na te 
gaan, in hoeverre een gekozen proefterrein met grootere of 
geringere mate van waarschijnlijkheid als gelijkmatig kan worden 
beschouwd, om daaruit af te leiden, welke waarde men zal 
toekennen aan de opbrengstcijfers voor het eventueel maken 
van conclusies. Eveneens kunnen zij dienen om met verschillen- 
den graad van waarschijnlijkheid proeffouten bij het opmaken 
der eindconclusies te elimineeren. Zij worden voor het laatste 
doel gebezigd in geval men gebonden is aan een proef- 
terrein, waarvan men ook maar eenigszins vermoedt, dat 
het ongelijkmatig is. De afzonderlijke perceelen zullen dan 
wellicht geen opbrengstcijfers leveren, die direct vergelijk- 
baar zijn; de gemiddelde opbrengst van een groot aantal 
regelmatig over het geheele proefterrein verspreide parallel- 
perceelen kan dan evenwel een juist inzicht geven in de 
opbrengst, die het geheele veld zou hebben opgeleverd, 
indien het in zijn geheel ware behandeld als deze perceelen. 
Eerstgenoemde soort parallel-perceelen (contrôle-percee- 
len), waarbij doorgaans met een volledig stel duplikaat- 
perceelen wordt gewerkt, kennen wij bij onze proefvelden ; 
laatstgenoemde, die bij de Deensche proefvelden veel wordt 
aangetroffen (elimineerings-perceelen zouden wij ze gevoege- 
lijk kunnen noemen) en waarbij het getal der parallel-perceelen 
in den regel veel grooter moet zijn, zal men er werkelijk 
veel aan hebben, komt bij onze proefvelden niet voor. 
Ik heb over het voorgaande eenigszins uitgeweid, ten 
