40 
maar wachte zich tevens voor den dikwijls uitgesproken raad, dat het beter 
is maar af te zien van verdelgingsmiddelen tegen schadelijke insecten, 
omdat daardoor ook hunne parasieten worden gedood en het natuurlijke 
einde der plaag verschoven. Aangetoond wordt, dat alleen in zeer speciale 
gevallen, zooals dat van eene vèrgevorderde nonvlinderplaag, van directe 
bestrijding mag worden afgezien. De middelen, die ons ten dienste staan 
om de door parasieten bewoonde schadelijke insecten te sparen, de „„Raupen- 
zwinger” in al hun verschillende vormen, en de pogingen om bij 
insectenplagen de verspreiding der entomophage insecten in het aangetaste 
gebied langs kunstmatigen weg te bevorderen, worden aan: kritiek onder- 
worpen. eas 
Uitvoerig wordt vervolgens besproken het gebruik, dat men gemaakt 
heeft van nuttige insecten in landen, waar een ingevoerd schadelijk insect 
zich tot een ware landplaag vermenigvuldigde. Amerika en de Sandwich- 
eilanden leveren hiervan voorbeelden. Schitterend succès had de invoer 
van Moveus cardinalis in Californië en de andere landen, waar schildluizen 
van het geslacht Zcerya te kwader ure waren geïmporteerd. De andere 
resultaten, door K oebele verkregen, worden medegedeeld, maar tevens 
worden voorbeelden aangehaald van mislukte importproeven, en wordt de 
oorzaak der mislukking, voorzoover die bekend is, aangewezen. De voedsel- 
keuze, de afhankelijkheid van klimatologische factoren en de parasieten van 
het te importeeren nuttige insect spelen hierbij eene groote rol. In het 
Noorden van de Vereenigde Staten heeft men door den invoer van nuttige 
insecten de San-José schildluis niet kunnen onderdrukken, terwijl men 
door besproeting met salt-lime-sulfur-wash hierin wel is geslaagd. Bij de 
beoordeeling der resultaten van importproeven kan men niet voorzichtig 
genoeg zijn. 
Het succès, verkregen met parasieten, is in ’t algemeen veel minder 
groot dan dat, hetwelk met van roof levende dieren is behaald. De geschie- 
denis der gypsymothbestrijding in Amerika geeft een zeer juist denkbeeld 
van wat door directe bestrijdingsmaatregelen te bereiken is, maar de 
onderzoekingen zijn nog niet ver genoeg gevorderd om te beoordeelen 
of men er in slagen zal door import van parasieten de plaag te bedwingen. 
Volgens Alexander Craw zou geen enkel insect in zijn vaderland 
schadelijk genoeg zijn om een landplaag te worden, omdat door de natuur 
altijd gezorgd is voor een vijand, die het in toom houdt. Wanneer zich 
een insect tot buitengewone getalsterkte vermeerdert, dan zou men slechts 
in zijn vaderland naar den patuurlijken vijand hebben te zoeken en dezen 
te importeeren om aan de plaag een einde te maken. Aan de hand van 
de reeds genoemde voorbeelden wordt kritiek op deze voorstelling uit- 
geoefend, terwijl er ten slotte op gewezen wordt, dat in ons vaderland de 
inheemsche vijanden van veel meer belang zijn dan die, welke van 
verre dreigen. / 
Dr. H. M. QUANJER.: 
