103 
emmer water, eene donker paarse vloeistof was verkregen, 
moesten de planten, die zouden worden uitgepoot op die 
plaatsen, waar eene andere plant was gestorven, met den 
wortel en ’t ondereinde van den stengel hierin worden 
gedompeld; zoo noodig mocht de plant daarbij geheel 
worden ondergedompeld, wijl het blauwe pyoctanine g geheel 
onschadelijk is voor de planten. Verder stelde ik voor, 
in een paar bakken, waar meerdere van de uitgepote 
planten, „uitgebroeid'’ waren, de andere planten met de 
pyoctanineoplossing te bespuiten, en eene dergelijke be- 
spuiting eveneens toe te passen op de plantjes, welke, na 
met de genoemde oplossing behandeld te zijn, op de be- 
smette plaatsen waren uitgepoot. 
Onder toezicht van den Heer Wiersma werden de boven- 
vermelde proeven genomen, naar het scheen met gunstig 
resultaat. Maar daar het weer intusschen ook veel gunstiger 
was geworden, kon moeilijk worden bepaald, wat in dezen 
op rekening van het middel, wat op rekening van de weers- 
verandering moest worden gesteld. Ook waren de proeven 
wel wat laat in den tijd genomen. In rgog zal worden 
getracht, de zaak tot klaarheid te brengen. 
Kurkvorming kwam dit jaar voor op kruisbessenbladeren 
uit Goes; vele struiken van de variëteit „Crown Bob” 
vertoonden. dit verschijnsel, terwijl de variëteit „Engelsche 
witte’ ervan verschoond bleef. Een parasiet schijnt hier 
de oorzaak niet te zijn; maar ofschoon dit verschijnsel 
reeds lang bekend is, heeft men er nog nooit eene ver- 
klaring voor kunnen vinden ; mij komt het waarschijnlijk voor, 
dat het ontstaat, doordat bij sterken wind de bladeren 
door de stekels verwond worden en dan een kurklaagje 
vormen. Men heeft opgemerkt, dat deze kwaal meestal 
optreedt op vochtige terreinen, waar dus de opperhuid der 
bladeren gewoonlijk dun en daardoor gevoelig voor me- 
chanische beschadigingen is. (Sorauer, „Schutz der Obst- 
bäume gegen Krankheiten, rgoo bl. 213.) Te Goes was 
dit echter niet het geval, want de boomgaard was volstrekt 
niet vochtig. Schadelijk is dit verschijnsel zeker, want de 
assimilatie der bladeren wordt er vrij sterk door belemmerd. 
Te Schellinkhout vertoonde zich dit jaar aan de zwarte 
