IO 
had doen vervaardigen van een ander. Het zal nl. duidelijk 
zijn, dat de gevolgtrekking van Wood van eenigszins 
verdere strekking is dan de uitkomsten van zijn proef. 
Deze toch bewijzen, dat de met zout gedekte helft tijdens 
krachtige zonnebestraling een even hooge temperatuur 
aanwijst. Daarmee is echter nog niet aangetoond, dat het 
ook des avonds en in den nacht — wanneer weinig of 
geen warmte meer wordt aangevoerd — van geen noemens- 
waarde beteekenis is, dat de vrije uitstraling door een 
stof als glas wordt belet. Het was deze kwestie, die ik 
nader wenschte te onderzoeken. Aan de mededeeling van 
de uitkomsten dezer proefneming moge echter een korte 
beschouwing voorafgaan, waarin het vraagstuk van zijn 
theoretische zijde wordt in oogenschouw genomen. 
De nieuwere onderzoekingen over de straling der zon 
hebben uitgemaakt, dat de waarde der z.g. zonneconstante 
ongeveer twee bedraagt, d.w.z. dat de zonnestraling buiten 
de atmosfeer op een oppervlak van een cM°. loodrecht 
opgevangen en volkomen geabsorbeerd, hieraan per minuut 
twee gramcaloriën warmte mededeelt. *) Nemen wij nu 
aan — wat zeker niet te hoog geschat is — dat hiervan bij 
hoogen zonnestand en heldere lucht ongeveer de helft voor 
de kas verloren gaat, door verstrooiing en absorptie in 
den dampkring, terugkaatsing tegen het glas enz., dan zou 
dus in den middag van het warme jaargetij in de kas één 
calorie per minuut voor elken (loodrecht bestraalden) cM?. 
kunnen worden binnengevoerd. De diffuse straling van 
den hemel is dan hierbij meegeteld. 
Nu moeten wij ons een denkbeeld vormen omtrent je 
grootte van het warmteverlies, waartegen het glas, krach- 
tens zijn. bovengenoemde eigenschap, de inwendige ruimte 
der kas zou beschermen, d.i. dus de warmte, die bij onge- 
hinderde uitstraling van deze verwarmde ruimte naar de 
atmosfeer zou verloren gaan. Deze hoeveelheid hangt af 
van de temperatuur der kas en van die der atmosfeer, 
waarheen de uitstraling plaats vindt. Nu zijn er door ver- 
schillende onderzoekers rechtstreeksche metingen verricht 
omtrent het warmteverlies door uitstraling naar den nach- 
1) O.a. Annals of the Astrophysical Observatory of the Smithsonian 
Institution; Volume II; 1908. 
EE 
