64 



aan den hoogslen top iler (Jweii Slanley-kelen, (range) van 

 12,000 — 14,000 voel lioogle , en niel een «liep, lireed en dus 

 goed bevaarbaai' kanaal lussclien het vasUdand en de eilanden. 

 Hij liep hel kanaal door tsr kwam rond de noordpunl van de 

 bocht in de zee, die bezuiden de Aslrolabe-baai de noordkusl 

 van Nieuw-Guinea bespoelt: een statige vi'ij(> zee zonder reven 

 (a grand , clear and reefless sea). 



De bewoners van den omtrek bescbrijll kapitein Morksby als 

 niet tot hel Melonesisch- ol" Papoea-ras behoorende, doch als Poly- 

 nesiers, bruin van kleur, goed gevormd en vreedzaam, Paiweas 

 werden slechts op eene kleine uilgeslreklheid ontmoet. 



De straal, waarvan de ontdekking voor de vaart van oostelijk 

 Australië op China van ongemeen belang is, daar zij den las- 

 ligen weg beooslen de Louisiaden en Nieuw-Zeeland onnoodig 

 maakt, werd door kapitein Moresby daarom »Chinastraits" ge- 

 noemd. 



Üe he(M' Gell , zendeling behoorende lol hel nieuw opge- 

 richte zendingsslalion in dal gedeelte van zuidelijk Nieuw- 

 Guinea, drong aan, «deels om den last te voorkomen die eene be- 

 zetting van Nieuw-Guinea door eene vreemde mogendheid zoude 

 veroorzaken (lo prevent on the one hand the inconvenience ol 

 a foreigen state occopying il) , deels ter wille van de schoone 

 vooruitzichten, die dat aan steenkolen, gouderls en paarlbanken 

 zoo rijke gedeelte van Nieuw-Guinea voor den handel opent" 

 op inbezitname, namens Australië. 



Onnoodig hier na te gaan, voegt referent er bij, welke vreem- 

 de mogendheid hier bedoeld wordt. 



De resident van rernale is voorts van meening dat vestiging 

 van nederzettingen in deze streken met groote omzichtigheid en 

 in voldoenden omvang zullen behooren te geschieden, en dus innner 

 tijdig genoeg vernomen zullen worden. Hij meent dal afzonder- 

 lijke vestigingen, in weerwil van den door de Fisani en Baselisk 

 genoemden vreedzamen aard der inboorlingen, eene onzekere toe- 

 komst Ie gemo(!t gaan. Ten bewijze hiervan voert hij aan, dat, een 

 jaar vooi' de vernu^hb^ onldekkingstocht van de liasUish, het aan 



