530 E. A Brunér 



In litteris et anreae aetatis et argenteae volumen sic qvoqve poni- 

 tur, ut non ipsa externa forma libri, sed interiör tantuin notio qvamvis 

 magni scripti et plures in libros divisi desigueUir *)j sed qvemadmodum 

 nunc fit in liugvae Latinae usu, ut volumen pro codice usurpetur, ita ijun- 

 qvam illorum temporum scriptores loqvi **), cum svadet ut cretlamus ely- 

 moii vocis, qvae iuteliectum rei convolutae in aliis siguificatiouibus non 

 obscuratum servabat, tum persvadet usus freqveus, qvo idem vocabulum li- 



lumina fuerint, ac (amen huic opeiï qvadrata forma, si iu usu (alibus libris fuisset, 

 ob septingeutas imagines virorum illustrium accommodatior, qvantum judieare licet, vi- 

 deri debuit. Idem valet in ea aliorum scripta, qvae picturas herbarum conliuebant 

 (Plin. XXV, 2, 4) et in cetera, qvaecunqve vetustioribus actatibus cum imagiuibus 

 prodierunt. 



e ) Cic. Brut. 51, 191: Cum. convocalis audiloribus, legerit eis magnum illud, qvod no- 

 vistis, volumen suum (Anlimachus). Plill. H. N. III, 5, 9: (Theophrastus) Circejo- 

 rum insulae et mensuram posait stadia octoginta in eo volumine, qvod scripsit Ni- 

 codoro ; ubi dicitur Theophrasti opus plurium librorum de plantis (cfr. Sillig. ad loc. 

 Plin) — Svetonii verba (De illustr. gramm. c. 2); Octavius Lampadia Naevii Puni- 

 cum bellum, qvod uno volumine et continenli scriptum exposition, diiisit in Sep- 

 tem libros, haec verba non ita accipi debenl, ut accepit Bootius 1. d. p. 31 sq., qvi 

 hoc affert exemplum longissimorum intcrdum voluminum, Naevii poema ante Lampadio- 

 nis operam totum uno in volumine seniper infuisse: nam unum volumen et scripturae 

 continuitas opponuutur operi certis discrimiuibus digestione certorum librorum di- 

 sliucto. 



") Inilio autem seculi post Chr. n. tertii oninis liber separatim concinuafus vel cousu- 

 tus volumen dici potuit, ut ostendunt haec verba non satis beue scripta Ulpiaui 

 (Dig. XXXII, 1, 52 princ. et §. 1), in qvibus tarnen volumina priore loco ita comme- 

 morantur, ut primo, etsi illis deinde, tamqvam generi, subjiciuntur Codices, nihilo- 

 îuinus singillatim, qvoniam alia species seqvitur, vera volumina spectentur: Libro- 

 rum appellalione continenlur omnia volumina, sive in cliarla sive in mcmbrana sinl, 

 sive in qvavis alia materia ; sed et si in philyra aul in lilia, ut nonnulli conficiunt, 

 aut in qvo alio corio, idem erit dicendum. Qvod si in codicibus sinl membraneis 

 vel chartaceis vel eliam eboreis vel allerius maleriae, vel in ceralis codicillis, an 

 debeanlur, videamus- — — — — Si cui centum libri sint legali, centum volumina 

 ei dabimus, non centum, qvae qvis ingenio suo melilus est, cui ad libri scripluram 

 sufficerent, ut pula cum huberet Homerum totum in uno volumine, non qvadraginla 

 oclo libros computamus, sed unum Hnmeri volumen pro libro accipiendum est. — 

 Jam Plinii tempore volumen pro codice poni potuisse crederemus, propterea qvod plum- 

 bea volumina Pli ni us H. N. XIII, 11, 21 in monuiuentis publicis ante char tac usum 

 excogitatis refert, niai exstaret feetimonium, laminas e plumbo albo (am (enues factas 



