(32) 



622 



In dit opzicht verscliilt .de werking van ketelascli van die van 

 eenvoudige phosphaatbemesting ; volgens Geerts i) ]. c. blz. 2158 

 daalde daarbij in 443 waarnemingen het rendement 17() maal, bleef 

 het i32 maal gelijk en steeg het 135 maal. De dahng had hier de 

 overhand. Later komen wij nog terug op deze verscliillen met zui- 

 vere phosphaatbemesting. 



Als hoedanig werkt ketelascli i 



Er doen zich bij de beantwoording van deze vraag in hoofd- 

 zaak 3 mogelijkheden voor: Ie ketelascli werkt als kalimest, 2e 

 ketelasch werkt als jjliosjjliaatmest, 3e ketelascli werkt als grond- 

 verbeteraar. Dit zijn tenminste de drie het meest voor de hand 

 liggende mogehjkheden. Wij zullen die een voor een behandelen. 



Werhin;/ als kalimest. Geerts 2) 1. c. blz. Kiil heeft aangetoond, 

 dat de werking van kalizouten tot nu toe bij de rietcultuur nergens 

 overtuigend gebleken is. In 140 proeven trad nooit een betrouw- 

 bare werking op ; het gemiddelde verscliil ten voordeele van kali- 

 bemesting bedroeg nog niet I %, was dus zoo gering, dat oecono- 

 misch geen waarde aan deze bemesting te hechten is. Bovendien 

 heeft hij in dezelfde verhandeling, blz. 1(353, voorloopig nagegaan 

 of er verschil in werking van ketelascli was op gronden met ver- 

 schillend gehalte aan kali. Ook hier bleek geen enkele aanwijzing 

 voor een dergelijk verschil te zijn. Ik reken mij dus ontslagen van 

 den plicht te bewijzen, dat ketelasch niet als kalimest werkt. 



Werking als phospJiaatmest. Dit vraagstuk is ook reeds door 

 Geerts voorloopig behandeld; wegens de belangrijkheid zullen wij 

 het nog eens uitvoerig aan het gelieele materiaal nagaan. 



De gronden kunnen daartoe in phosphaatarme, phosphaatrijke 

 en dubieuze verdeeld worden. Evenals in vroegere pubhcaties wor- 

 den als phosphaatarm die gronden beschouwd, welke in zoutzuurex- 

 tract minder dan 0,026 y^ P2O5 bevatten en in citroenzuurextract 

 minder dan 0,009 %. Dubieus zijn die gronden, waarbij de eene 

 analyse aanleiding geeft lien in een andere groep in te deelen dan 

 de andere. 



1 Dr. J. M. Gp:h:uts, Samenvattende bewerking van de resultaten der jiroefvel- 

 den bij de rietcultuur op Java, 5de bijdrage, Archief voor de Suikerindustrie in 

 Ned.-Indië, 191Ü, blz. '2065. 



'^) Dr. J. M. Gekuts, Samenvattende bewerking van de resultaten der proef- 

 velden bij de rietcultuur op Java, 7e biidrage. Archief voor de Suikerindustrie in 

 Ned.-Indië, 1917, blz. 1637. 



