Voor we tot de bespreking overgaan van de oorzaken, waaraan dit 
ontijdig afsterven is toe te schrijven, dient eerst de vraag gesteld: Wat 
verstaat men onder „ontijdig afsterven” van peperranken ? 
De term is eenigszins vaag en de zaak, die er mede aangeduid wordt, 
eveneens. 
Een peperrank kan lang leven; op de onderneming Getas in Midden- 
Java staan ranken, die vrij zeker meer dan 50 jaar oud zijn; toch zal 
niemand zeggen, dat een rank die op zijn 30ste jaar dood gaat, ontijdig 
sterft. 
Als normale levensduur voor een peperrank neemt men meestal 20 jaar; 
sommigen beweren, dat de verschillende variëteiten een verschillenden 
leeftijd kunnen bereiken. Zekere gegevens zijn er daaromtrent echter niet. 
Op Banka kan een goed onderhouden tuin gemakkelijk 20 jaar oud 
worden. Schrijver dezes zag er een 22-jarigen tuin, die nog schitterend 
stond en 3 kattie witte peper per rank gaf, een 24-jarigen tuin, die nog 
2 kattie witte peper per rank produceerde, en zelfs een 30-jarigen tuin, die 
nog in exploitatie was. 
In de Lampongs werden de volgende leeftijden van nog produceerende 
tuinen genoteerd (zie blz. 18): 25,-20, 15, 12, 12, 10, 10, 10, 10, 8, 8, 8, 
8, 8, 8, 7, 7, 7, 7, 6, 6, 6 jaar. Tuinen ouder dan 15 jaar schijnen daar 
dus in elk geval zeldzaam te zijn '). ie 
Op Java kan men moeilijk spreken van leeftijd van bepaalde peper- 
tuinen, omdat door voortdurend inboeten de verschillende ranken van een 
tuin een zeer verschillenden ouderdom hebben, terwijl van de individueele 
ranken de leeftijd bijna nooit kan worden vastgesteld. Zooals gezegd ko- 
men in Midden-Java echter ranken voor, wier leeftijd met behulp der beschik- 
bare gegevens op 50 jaar geschat wordt. 
Met deze gegevens voor oogen kan men zeggen, dat tuinen, die vóór 
hun 10de jaar afsterven, beslist ontijdig afsterven. Zelfs kan men nog 
verder gaan en zeggen, dat de normale levensduur van een pepertuin 15 — 20 
jaar is en dus alle tuinen, die vóór hun 15de jaar kwijnen en dood gaan, 
beschouwen als ontijdig afstervend. Zoo beschouwd komt het ontijdig af- 
sterven voor bij de meeste tuinen in de Afdeeling Telok Betong en Omme- 
landen, waartoe ook de Wai Lima streek behoort. 
Stellen wij thans de vraag, onder welke verschijnselen dit ontijdig 
afsterven plaats heeft, dan moet het antwoord daarop ook weder vrij vaag 
zijn. Een scherp omschreven ziektebeeld wordt daarbij niet waargenomen. 
Vandaar dat bij navraag onder de bevolking de meest tegenstrijdige ant- 
woorden gegeven worden en dat ook de literatuur op dit punt vrij verward is. 
!) Hierbij dient opgemerkt, dat deze cijfers in hoofdzaak in de Wai Lima streek 
verzameld werden. In de Rebang zullen oude tuinen vermoedelijk minder zeldzaam zijn. 
