Ee 
In de meeste gevallen vertoonen de tuinen, die „ontijdig afsterven” een 
geleidelijken achteruitgang: de ranken worden van jaar tot jaar ijler, maken 
weinig nieuwe vruchttakken en bladeren, en sterven langzaam af. Daar- 
mede gaat zonder uitzondering verwaarloozing van de zijde der eigenaren 
gepaard, die een achteruitgaanden tuin aan zijn lot overlaten, en alleen 
tegen den oogst den opslag—die meerdere meters hoog kan zijn — kappen 
en neerslaan. Deze verwaarloozing werkt den achteruitgang zonder twijfel 
in de hand. 
In sommige gevallen gaan goede tuinen plotseling hevig achteruit, zoo- 
dat het den indruk maakt, dat men met een besmettelijke ziekte te doen 
heeft. Gewoonlijk is dan na te gaan, dat de achteruitgang begon na een 
zeer droog jaar of na een grooten oogst. De ranken waren dan niet meer 
krachtig genoeg om zich daarna weer te herstellen en het verloop ‘is dan 
verder als bij de andere tuinen, en loopt uit op ontijdig afsterven. 
Aan welke oorzaken moet dit ontijdig afsterven worden toegeschreven? 
Vier oorzaken zijn tot dusver in de literatuur daarvoor aangegeven, nl. 
aaltjes, wortelschimmel, schimmels in de vaten en het afsterven van 
de steunboomen. 
Bezien wij deze vier oorzaken iets nader. Over de aaltjes is boven op blz. 17 
reeds uitvoerig gesproken. Uit het feit, dat geen enkele tuin, noch in de Lam- 
pongs, noch op Banka, noch elders, aaltjesvrij is, terwijl ook bij aanwezigheid 
van talrijke aaltjesgallen aan de wortels schitterende, meer dan 20 jaren 
rijk dragende pepertuinen mogelijk zijn, blijkt afdoende, dat de aaltjes niet 
de oorzaak van het ontijdig afsterven van de peper zijn. 
Gevallen van wortelschimmel zijn zeldzaam en geven het op blz. 20 
besproken en op plaat XII afgebeelde typische ziektebeeld. Ook de wortel- 
schimmel komt niet in aanmerking bij de verklaring van het ontijdig afsterven 
en blijft dus verder buiten beschouwing. 
De in de houtvaten van de peperplant voorkomende schimmels zijn, 
zooals op blz. 20 is uiteengezet, van tweeërlei aard. Vooreerst de eigenaar- 
dige parelsnoervormige schimmeldraden, welke in massa in de houtvaten 
voorkomen en de foudroyante stengelziekte veroorzaken. Deze ziekte, die 
ook een zeer typisch ziektebeeld vertoont, komt alleen in het Malangsche 
voor en is in de Lampongs niet waargenomen. Ook deze kan dus buiten 
beschouwing blijven. In de tweede plaats moeten de spaarzame, breede 
schimmeldraden genoemd worden, die verspreid in de houtvaten van vele 
peperplanten worden aangetroffen. Op grond van het feit, dat deze draden 
ook in zeer mooie ranken en zelfs op plaatsen, waar het ontijdig afsterven 
niet voorkomt, gevonden zijn, terwijl ze in andere streken, waar het ontijdig 
afsterven veel voorkomt, niet gevonden werden, moet geconcludeerd worden, 
dat ook deze schimmels niet de oorzaak van het ontijdig afsterven zijn. 
