an 
ED 
breed naar den berg was overgebleven, komt de nieuwe selectietuin van het 
Departement van Landbouw ook deze gronden aan de bevolking onttrekken. 
De dreigende achteruitgang van de pepercultuur in de Wai Lima streek 
is zeker voor een niet gering deel aan dit gebrek aan versche gronden te 
wijten. Immers de pepercultuur, zooals de Lamponger die drijft, vereischt 
nief alleen goeden grond, maar ook veel grond. Een pepertuin, die afsterft» 
kan niet onmiddellijk herplant worden, naar moet blijven liggen, tot er 
weer voldoende zwaar bosch op staat. Men kan hierbij van roofbouw 
spreken, maar zoolang er superieure gronden in overvloed zijn, is er 
geen reden dit systeem absoluut af te keuren. Met meer recht dan de 
pepercultuur der Lampongers zou dan de tabakscultuur in Deli als roofbouw 
afkeuring verdienen. Daar laat men na een jaar cultuur het land zeven 
jaar aan zijn lot over. Het is er verre vandaan, dat de. Lamponger na 
16—20 jaar cultuur het land zeven maal dien tijd zou moeten laten braak 
liggen alvorens er weer te kunnen planten. De omzetting van een ouden 
pepertuin in bosch gaat in het algemeen vrij snel in de Lampongs, 
zoodat er zeker geen 100 jaar behoeven te verloopen alvorens men weer 
peper kan planten. 
Tenzij middelen gevonden worden om met meer succes en spoediger 
dan tot dusver herontginningen met peper te beplanten, zal de bevolking in 
de Wai Lima streek in de naaste toekomst gedwongen zijn hare peper- 
tuinen veel verder van huis aan te leggen, nl. aan de andere zijde van het 
perceel Wai Lima. Bovendien is daartoe een weg over de onderneming 
noodig, waarmede echter de hooger op de helling boven de onderneming 
gelegen gronden slechts voor enkele kampongs dicht bij het beginpunt van 
dien weg gemakkelijk bereikbaar worden en voor de overige toch nog ver 
afgelegen gronden blijven. 
Het behoeft daarom geen verwondering te wekken, dat het thans uiterst 
moeilijk ís in de genoemde streek een werkelijk mooien pepertuin te vinden 
(vgl. Plaat XVIII). Wil men in de Afdeeling Tetok Betong en Ommelanden 
mooie pepertuinen zien, dan moet men de reeds oude cultuurstrook langs 
den grooten weg verlaten en langs minder begaanbare wegen tot afgelegen 
kampongs doordringen. Zoo vond schrijver dezes schitterende pepertuinen 
(zie plaat XIX) bij de kampong Margokajo 12 paal ten Westen van Gedong- 
tataán en elders op 8 paal loopen van Hadji Pemanggilan. Eveneens vond bij 
een complex van schitterende tuinen bij Oemboelan Rilau, 10 paal ten 
Oosten van Tandjong Karang. In deze afgelegen plaatsen, die niet zeer 
gemakkelijk te bereiken zijn, is het ontijdig afsterven nog volkomen onbe- 
kend. Voor de pepercultuur geschikte gronden zijn daar dan ook nog in 
overvloed voorhanden. 
Met de in S 2 geschetste cultuurmethode der Lampongers zijn dus op 
