Eee 
superieure boschgronden zeer wel goede resultaten te verkrijgen. Heel het 
Westelijk, heuvelachtig deel der Lampongs bewijst dit trouwens. Dit is echter 
alleen mogelijk, waar nog voldoende reservegrond voor de bevolking aan- 
wezig is, en op den duur zal dit in steeds mindere mate het geval zijn. 
Vandaar dat ook de vraag onder de oogen gezien moet worden, of soms 
de cultuurmethode der Lampongers zoodanig verbeterd zou kunnen worden, 
dat ook op die gronden, waar thans ontijdig afsterven regel is, goede resul- 
taten verkregen zouden kunnen worden. 
Dit nu is ongetwijfeld het geval. 
De Lamponger doet vrijwel niet anders dan een terrein openkappen en 
branden en voorts zonder eenige voorbewerking een dadapstek en een peperstek 
in den grond steken, het verder aan moeder natuur overlatende, den pepertuin 
tot stand te brengen. 
Reeds op zuiver theoretische gronden laat zich verwachten, dat een 
flinke grondbewerking en het maken van groote plantgaten een belangrijke 
verbetering zouden aanbrengen, terwijl het gebruik van uitsluitend superieure 
bibit en een geregeld schoonhouden der tuinen deze ongetwijfeld ten goede 
zouden komen, terwijl ten slotte een flinke bemesting vermoedelijk onont- 
beerlijk is. 
In de pepercultuur op Banka bezitten wij echter en voorbeeld, dat ons 
leeren kan, wat met zorgvuldige cultuur bereikt kan worden. 
Zooals in Mededeeling 19 werd uiteengezet, wordt door de Chineezen 
op Banka buitengewoon veel zorg aan hun pepertuinen besteed, met het 
resultaat, dat hunne pepertuinen niet alleen geen ontijdig afsterven vertoonen, 
maar integendeel meer dan 20 jaren groote winsten afwerpen. 
Dit ligt niet aan een verschil in bodem of klimaat, maar wel degelijk 
aan de cultuurmaatregelen. Immers, de tuinen der Bankaneezen op Banka 
vertoonen door gebrekkig onderhoud dezelfde verschijnselen van ontij- 
dig afsterven als der Lampongers, zooals in genoemde mededeeling uitvoerig 
is betoogd en toegelicht. 
Natuurlijk gaat het niet aan, de cultuurmethode der Chineezen op Banka 
klakkeloos over te nemen en toe te passen in de Lampongs. Vrij zeker zal 
deze in sommige opzichten wijziging behoeven in verband met de plaatselijke 
omstandigheden. Maar wel wijst Banka den weg, dien het ook met de 
Lampongsche pepercultuur op moet, zij het ook na voorafgaande, nauw- 
gezette proefneming. Hoe deze proeven moeten worden opgezet is in de 
als bijlage V opgenomen nota uitvoerig uiteengezet. 
Als laatste argument voor de hier gegeven meening, dat de culuurmethode 
der Lampongers wijziging behoeft, zij gewezen op de in Britsch-Indië op- 
gedane ervaring. In 1906 werd met het oog op peperziekten door het 
Gouvernement van Madras besloten tot de oprichting van een „Govern- 
