a 
ment pepper farm’. Het zwaartepunt der onderzoekingen aldaar verplaatste 
zich in den loop der jaren meer van het onderzoek der ziekten naar dat 
der cultuurmethoden en de conclusie in een der-laatste verslagen luidde: 
„Experience goes to show that the time has gone by when pepper can be 
„grown with profit without manuring. Certainly this can be done on virgin 
„forest land, but such land is now scarce and if pepper is to survive 
„as a crop in North Malabar, more liberal treatment seems necessary and trials 
„of heavier applications of manure are now being arranged for’. Ook daar 
is men dus tot de conclusie gekomen, dat alleen van verbetering der cul- 
tuurmethoden heil te verwachten is. 
Vatten wij deze beschouwingen tenslotte samen, dan is er alle reden, 
om de toekomst der pepercultuur in de Lampongs niet te donker in te zien. 
Ware het ontijdig afsterven werkelijk aan aaltjes te wijten, zoo zou 
er praktisch niets tegen te doen zijn. Ook de bestrijding van een schim- 
melziekte met dergelijke gevolgen zou bij een inlandsche cultuur vrij 
hopeloos zijn. 
Het ontijdig afsterven is echter niet besmettelijk. 
Het is te wijten aan het geleidelijk minder bereikbaar worden van 
gronden, die met de uiterst primitieve cultuurmethode der Lampongers goede 
resultaten geven. 
Juist omdat deze zoo uiterst primitief is en in allerlei richtingen zonder 
buitengewone inspanning zeer veel verbeterd kan worden, is er alle reden, 
om van deskundige voorlichting op dit gebied tastbare resultaten te ver- 
wachten. Men hoede er zich echter voor, wijzigingen te willen aanbrengen 
in de cultuurmethode vóór dat door proeven ter plaatse is aangetoond, dat 
deze ook werkelijk verbeteringen zullen zijn. Daarnaast worde in de toe- 
komst bij het uitgeven van concessies meer dan tot dusver rekening gehouden 
met de behoeften der inlandsche pepercultuur. 
