EE 
ontdekt en behandeld wordt, zal het optreden der gezwellen geheel voor- 
komen worden. Het wegnemen van de houtvormingen, nadat deze eenmaal 
zekere afmetingen Hebben, is kostbaar en zelden afdoende mogelijk. Waar 
echter de hygiëne van den aanplant steeds meer een voorwerp van voort- 
durende zorg voor de planters wordt, is op den duur ook van deze mis- 
vormingen van den bast niet veel gevaar te duchten. 
In de vierde en laatste plaats werden tenslotte de zgn. knobbelboomen 
genoemd, waarbij van de jeugd af aan de stam geen glad oppervlak vertoont, 
maar een golvend uiterlijk, doordat stam en takken van beneden tot boven met 
vrij regelmatige knobbels bedekt zijn. 
Deze oneffenheden zijn geen secundaire houtwoekeringen in den bast, 
maar zijn oneffenheden van het centrale houtlichaam, welke de overal even 
dikke bast regelmatig in al zijn plooien volgt. Het verschil met de secun- 
daire houtwoekeringen, zooals deze na kanker optreden, blijkt uit de beide 
schematische doorsneden, op plaat XIV en XV afgebeeld. 
De oorzaak van dit verschijnsel ligt nog geheel in het duister. Ook 
is er niets tegen te doen. 
Gelukkig komen dergelijke boomen hoogst zelden voor, niet meer dan 
een of enkele weinige per onderneming, terwijl van besmettelijkheid geen 
sprake is. 
Daar de boomen waardeloos zijn, omdat ze niet behoorlijk getapt kun- 
nen worden, doet men goed ze zoo spoedig mogelijk uit te kappen. 
