TARWESTUIFBRAND. 
(Ustilago tritici (Pers.) Rostr.) 
In tarweplanten, aangetast door de stuifbrandschimmel, vertoont zich de 
ziekte ongeveer gelijktijdig met het bloeien van de gezonde planten. Door 
de ziekte komen de aren niet tot een behoorlijke ontwikkeling. In plaats 
van bloemen en schutbladeren vindt men een zwarte poederachtige massa — 
de sporen van de schimmel — die in het begin door een wit huidje omgeven 
is. Dit huidje verdwijnt echter spoedig en de sporenmassa verstuift in 
enkele dagen. Van de bloemdeeltjes zijn meestal alleen de kafjes overgebleven, 
die in alle richtingen uit de sporenmassa steken (zie fig. 1, plaat I). 
Na de verstuiving van de sporen door den wind blijft van de zieke 
aren alleen de aarspil over. Niet alle bloemen van een aar behoeven aange- 
tast te zijn, ofschoon het in de meeste gevallen wel zoo is. Blijven enkele 
bloemen gezond, dan zijn dit bloemen aan den top van de aar — een bewijs 
onder andere, dat de ziekteverwekkende schimmel met de plant mee is 
gegroeid zonder vóór den bloei eenig kwaad te doen; eerst door de sporen- 
vorming wordt de bovenvermelde desorganisatie van de bloemdeelen ver- 
oorzaakt. 
De sporen van Ustilago tritici zijn met het bloote oog gezien zwart 
van kleur. Onder het microscoop echter ziet men, dat de massa eigenlijk 
donker olijfgroen is. De sporen zijn heel klein, min of meer bolvormig, niet 
grooter dan 5 tot 8 mikron. De eene sporenhelft is donkerder gekleurd dan 
de andere. De oppervlakte ervan schijnt bezet te zijn met uiterst kleine 
uitsteeksels (fig. 1, bi. 4). De sporenhuid bestaat uit twee laagjes van verschil- 
lende dikte; in het binnenlaagje, dat veel dikker is dan het andere, zijn 
onregelmatig verspreide donkere verheffingen aanwezig, die eventjes in het 
buitenlaagje dringen maar toch nooit tot uitwendige verhevenheden aanleiding 
geven. Hierdoor wordt de indruk verwekt, dat de spore uitsteeksels bezit; 
de spore is echter geheel glad (fig. 1 tot 3, bl. 4). 
De sporen nu, die in de tarwebloemen zijn gevormd, worden zooals 
gezegd, door den wind verspreid. Daar het verstuiven gedurende den bloei- 
tijd van de tarwe plaats vindt, zullen van de sporen allicht een aantal terecht 
komen op gezonde tarwebloemen in de omgeving. Slechts in de tarwebloem 
vinden de sporen gunstige kiemingsvoorwaarden; er vindt dus hier een z.g. 
bloeminfectie plaats. Hierdoor onderscheidt de stuifbrand van de tarwe — en 
van de gerst—zich van de andere brandschimmels der graansoorten, bij 
welke schimmels de sporen na een rustperiode in den grond de jonge kiemplant 
van den toekomstigen gastheer door middel van secundaire sporen aantasten. 
Bij de kieming der spore wordt een meestal onvertakte myceeldraad 
gevormd, die direct het weefsel van den stempel binnendringt (fig. 3). 
