DE enn 
residentiën, genoegzaam denzelfden weg moeten blijven volgen. 
De onzekerheid van een el op de 6000, zal zelfs in de meest 
bevolkte staten van Europa in de praktijk wel nooit eenige 
ongelegenheid veroorzaken en het tijdstip is in Indië nog niet 
te voorzien, waarop de onzekerheid van een zestigtal ellen in 
de ligging eener negorij,eene zaak van eenig belang zou worden. 
Ik wil daarmede niet zeggen, dat ik de triangulatiën, in 
Europa volbragt, als overbodig naauwkeurig beschouw, —inte- 
gendeel; sommige daarvan zijn ons een rijke bron van weten- 
schap geweest, en de juiste kennis van onzen aardbol en van 
de veranderingen, welke hij welligt nog ondergaat, kan alleen 
op zoo naauwkeurigen arbeid worden gebouwd. Maar wanneer 
wij de middelen in aanmerking nemen, die onze koloniën ten 
dienste staan , de groote behoeften, die overal worden gevoeld, hier 
aan uitbreiding van personeel, daar aan verbetering van gemeen- 
schap, ginds aan bebakening van vaarwaters en het oprigten 
van vuurtorens, elders aan kasernen en forten, en als wij dan 
de onkosten overwegen, aan eene werkelijke triangulatie verbonden , 
waarbij men bosschen zou moeten vellen om visier-lijnen te 
erlangen of als signalen honderd en meer voeten hooge gevaar- 
ten zou moeten timmeren, op welker top men nog stevig genoeg 
zou staan, om een instrument op te stellen, dan geloof ik, 
dat men zich met het minder volkomene moet te vreden stel- 
len. 
De door mij medegenomene kaart der Minahassa door den heer 
Vor GarrroN 1840-1841, aan het topographisch bureau ontleend, 
kan niet anders dan als eene figuratieve schets worden be- 
schouwd. Hen geheel andere arbeid is mij te Manado bekend 
geworden, namelijk eene kaart der groote wegen, met ket- 
ting en kompas opgenomen door den beëedigden landmeter 
aldaar, den heer Parrke Burow. 
Deze kaart, welke thans in het bezit is van het gouvernement, 
munt wit, door eene naauwkeurigheid, die ik inderdaad met 
zulke middelen in een zoo bergachtig terrein, ter naauwernood 
bereikbaar achtte. 
Omtrent de hier achter volgende opgave moet ik nog het 
