— 394 — - 



kerrieto-e'u'as te ontraden , maar hem ook , Tolgens strenge 

 induktie, tot de meening brengt, dat stikstofvrije, maar 

 koolstofrijke meststoffen hier het doehnatigste zijn. Hij noemt 

 daaronder ook koolteer , volgens eene schijnbaar gezonde re- 

 denering. Immers, zegt hij, suiker -wordt gemaakt ten 

 koste van den dampkring alleen, van zijne koolstoi, zuur- 

 stof en waterstof. Zij is het rijkste in koolstof; koolteer 

 bevat die mede, en wel in zeer groote hoeveelheid; derhal- 

 ve zal het riet, indien aan zijne wortelvezels koolteer 

 ■wordt aangeboden, met geringe moeite suiker in zijn bin- 

 nenste kunnen vervaardigen. Dat dit beginsel juist is voor 

 fabrieken , en wel meest voor dezulke , waarin slechts ée'n 

 soort van produkt wordt bereid, wie zal dit betwijfelen — ? 

 IMaar wie zal niet betwijfelen , of eene plant wel bij zulk 

 eene fabriek kan vergeleken worden ? Wie zal aannemen , 

 dat het voedsel der plant, voorondersteld al eens dat het 

 enkel uit koolzuur en water bestond, en dat dit genoeg- 

 zaam ware tot vorming van suiker in hare cellen, dat 

 het voedsel geene andere rol speelde, dan eenvoudig zich 

 zelf zoodanig te ontbinden en weder te konstitueeren , dat 

 de irewenschte suiker, met hare glinsterende kristalletjes, 

 uit de ino-enoraene lucht en vocht te voorschijn kwamen? 

 Keen , gelijk alle naaste bestanddeelen , zoo is ook de sui- 

 ker het produkt der zamenwerking van al de organen van 

 het riet, verkregen uit al de bestanddeelen van de, door 

 wortels en bladen ingedrongene vocht en lucht; en nevens 

 dit produkt is een aantal andere, uit dezelfde bouwstoffen 

 o-evormd. De gezamelijke tegenwoordigheid van al die pro- 

 dukten is noodig voor het leven van het riet : naarmate het 

 die bevat, in eene verhouding, nader bij komende aan de 

 tvpe , die wij tot heden niet met zekerheid kennen , is ook 

 het leven van het rietgewas gezonder, krachtiger, en naar- 

 mate de aard van grond en klimaat de opneming en, mag 

 ik mij zoo uitdrukken, verwerking der bouwstoffen in het 



