14 6. PINACEAE. 



pijnen enz. Foxworthy echter kwam na bestudeering van ver- 

 schillende van de door Warburg gedoopte „soorten" tot de 

 overtuiging, dat de oorspronkelijke Agathis alba in eere moet wor- 

 den hersteld. Het is een hooge boom, zegt hij, en van verschil- 

 lende deelen van een en hetzelfde individu kan men materiaal ver- 

 krijgen, dat beantwoordt aan de beschrijving van tal van verschil- 

 lende „soorten". Van dit geval, in de systematiek niet ongewoon, 

 maar daarom niet minder hinderlijk, zou geen melding worden 

 gemaakt, ware het niet dat in verschil in botanische afstamming 

 een verklaring is gezocht van het afwijkende gedrag van Aga- 

 thisboomen en de kwaliteit der harsen. De op Java geplante boomen 

 bijv, geven geen noemenswaardige hoeveelheid hars. Een aantal 

 zeker 60-jarige boomen van 2 a 3 M. omtrek werden proefsgewijs 

 aangetapt op de door Ham beschreven wijze, doch de uitvloei- 

 ing was zoo gering, dat de hars geheel verweerde (Tectona 1912 

 bl. 123). Dat er verschil bestaat in de kwaliteit der Agathis- 

 copalen van verschillende herkomst, is uit het voorgaande vol- 

 doende gebleken, doch of die verschillen moeten worden toege- 

 schreven aan uitwendige oorzaken, als de wijze van inzamelen 

 en den ouderdom van de hars, klimaat, standplaats-verschillen 

 als anderszins, dan wel inderdaad aan het bestaan van botanische 

 verschillen tusschen de Agathisboomen in de verschillende deelen 

 van Zuid-Oost-Azië, is niet opgehelderd. 



In het Museum. 



Damar S/V — Ta pa Toean — Atjeli en Onderh. 



Damar öo/oe — Palembang. Waarde aldaar in April— Mei 



1905 f 2.50 pp. 



Damar öa/oe — Menggala — Res. Lamp. Distr. 



Damar batoe — District 24 — Afd. Toeloeng Bawang — Res. 



Lainpongsche Districten. 



id. id. District 29. 



Damar daging — Distr. 28 — Afd. Toeloeng Bawang — Res. 

 Lampongsche Distr. N. B. Dit monster is inwendig zeer 

 tcleverig. 

 397 Damar batoe — Afd. Sekampong — Lampongsche Districten. 

 Waarde te Soekadana in Februari 1905 f 2.— pp. 



460 Authentiek monster van hars van den radja kasar — Sn- 

 matra — Afkomstig uit een collectie van het Museum voor 

 systematische botanie. 



529 Damar batoe — Billiton — Herkomst a. v. 



586 Hars afkomstig uit óen Ki damar — ]a.va, Herkomst a. v, 



461 Authentiek monster van hars uit den kajoe soelang of da- 

 mar daging kinjan — Sambas — W. Afd. v. Borneo — Her- 

 komst a. V. 



405 Damar daging, gegraven — Landak — W. Afd. v. Borneo. 

 404 Damar daging uit den levenden boom — Herkomst a. v. 

 776 Copal-sorteering van de Borneo Sumatra Handel Mij te 



PfMitianak, met opgave der engrosprijzen te Londen en 



andere handelscentra in Europa, eind 1912 en begin 



1913 (per cwt). 



A 80/— D 72/— G 22/6 



B 77/— E 37/- H 11/6 



C 74/9 F 32/— 



391 Damar pilau — Boven Kehajan — Z.&.O. Afd. v. Borneo 



Prijs te Koeala Kapoeas in Dec. 1905 f 18— pp. 

 767 P/7a//-hars — Beneden Dajak — Z.&.O. Afd. v. Borneo. 

 762 Damar kajoe tjina — Bcraoc — Z.&. O. Afd. v. Borneo. 



