76 21. PALMAE. 



de oppervlakte vertoonen. Het is ook zaak de plantjes niet te dicht 

 bij de wortels der steiinboomen te plaatsen, daar de rotan toch 

 later van zelf gaat klimmen. Wordt rotan geplant in dichte schaduw- 

 rijke bosschen, dan is de groei langzaam en krijgt men een ijl 

 product. 



In de Residentie Palembang, waar de bevolking zich tot de ro- 

 tan-cultuur insgelijks zeer voelt aangetrokken, worden blijkens een 

 niet gepubliceerd bericht van Nov."l905 uit Moesi llir, de tuinen 

 aangelegd in de bosschen of op ladangs. In het eerste geval wordt 

 de ondergroei verwijderd, waarna de hooge boomen worden ge- 

 ringd om ze te doen sterven. Onder deze boomen plant men dan 

 de rotan. Wordt de tuin aangelegd op de ladang, dan wordt de 

 rotan het jaar dat men voor het laatst rijst teelt, tusschen het 

 voedingsgewas uitgeplant; de rotan groeit dan gelijk op met het 

 jonge bosch. Op de ladang plant men in rijen, ongeveer 7 vadem 

 van elkaar, doch in de rij worden op 1 vadem drie planten gezet, 

 Ladang-rotan groeit veel vlugger dan die, uitgeplant in het bosch, 

 doch sterft vaak uit door te groote hitte. 



piantinateriaai. Het plautmatcriaal verkrijgt de Palembanger door den aanleg 

 van kweekbedden. Daarop worden, in pootgaten op 10 cM. ouder- 

 lingen afstand, de zaden uitgelegd en de bedden goed natgegoten. 

 Dan worden deze ijl bedekt met doode aren- of klapperbla- 

 deren en vochtig gehouden. Zoodra de spruiten 4 cM. boven 

 den grond zijn gekomen, wordt de bedekking verwijderd; gere- 

 geld gaat men echter door met begieten. Na een jaar hebben de 

 plantjes 4 of 5 bladeren en zijn dan ongeveer 15 cM. hoog. Men 

 neemt ze voorzichtig uit het kweekbed en brengt ze, gewikkeld 

 in een stuk scheede of blad van den pisang, naar de tuinen. Een 

 vaste planttijd bestaat in Palembang niet. 



Op Borneo ontdoet de inlander de vruchten van schil en vrucht- 

 vleesch door ze, onder toevoeging van veel water, te treden in een 

 rotanmand. De zaden worden dan in een goeniezak gedaan en 

 tweemaal daags met water overgoten. Het ontkiemen begint 

 na 14 dagen en zoodra dit het geval is, worden de zaden 

 gebracht naar kweekbedden van rulle aarde, waarop ze, op afstan- 

 den van 5 cM., worden uitgelegd, bedekt met 2 a 3 c.M. aarde. 

 De kweekbedden legt men aan in de schaduw van groote boomen 

 of onder een afdak van palmbladeren. De grond wordt voortdurend 

 vochtig gehouden. Na 1 a 2 maanden vertoonen zich de eerste 

 bladeren; als de planten 10 a 20 cM. hoog zijn, kan men ze 

 uitzetten. Daarvoor is men aangewezen op den regentijd. Boers is 

 van meening, dat de jonge plantjes gerust voorzichtig uit den grond 

 kunnen worden getrokken, als men maar zorgt het kweekbed voor- 

 af te doorweeken. Bij het uitzetten heeft men er op te letten, dat de 

 wortels niet geheel onderden grond komen, omdat zij dan verstikken. 



Onderhoud. Bocrs maakt geen melding van onderhoud van den rotantuin; 

 alleen legt hij er nadruk op dat in den Oostmoesson de stoelen 

 met rulle aarde of humus moeten worden aangeaard, om het uit- 

 stoelen te bevorderen. Ook Leembruggen zegt, dat weinig onder- 

 houd noodig is, niet meer dan schoonhouden roindom de planten 

 en nu en dan, als de aarde is samengebakken, de korst door licht 

 behakken losmaken. 



