122 21. PALMAE. 



volledii; rijpe noot — iiict alle vormen gedragen zich te dien opzichte 

 even gunstig — een prdchlige, diep Bourgonje-roode kleur, waar- 

 mede in Eng. hidië katoen wordt geverfd en het is hem onver- 

 klaarbaar, dat niet de pinangnoten op groote schaal zijn ingevoerd 

 in de ververij en de leerlooierij. Volgens De Bie (Inl. Landbouw 

 — 11 bl. 45) worden pinangnoten in de Soendalanden gebruikt 

 voor het verven van katoen en ook zeer veel als looistof. Voor 

 de Europeesche looierijen zijn zij echter te duur. (Het Neder- 

 laiuische) Rijksproefstation en Voorliclitingsdienst ten bate der 

 Lederindustrie onderzocht de noten op haar bruikbaarheid als 

 looimiddel. Men vond bij een vochtgehalte van 11.5 "o een 

 looistofgehalte van 9.8 "o, wat niet voldoende is om voor het 

 gebruik als looimiddel den prijs te wettigen, die er toen voor 

 gevraagd werd, n.l. ƒ 15.— per 100 K.G. De lederfabrikant in 

 Europa zou dit materiaal kunnen bezigen, indien het hem geleverd 

 kon worden tegen 6 a 7 gulden per 100 K.G. '). 



Vet. Lewin beveelt het vet uit de pinangnoot, dat daarin ter hoe- 



veelheid van 17'/2 "/o voorkomt, aan ais bij uitstek geschikt 

 voor het vervaardigen van zalven en koesterde daarvan hooge 

 verwachtingen, ook als vrij goed houdbaar, kleur- en smaakloos 



Aicaioidcn. spijsvct. öok bevattcu deze zaden, behalve looistof en vet nog 

 alcaloiden, waaronder het geneesmiddel arecoline. Wellicht dat 

 het gelukt deze stoffen gescheiden te winnen en aldus de waarde 

 der pinangnoten te verhoogen (Bulletin No. 50 — 1911 — bl. 162 

 Koloniaal Museum). 



Er zijn, zegt Rumphius, vele groene noten die de eigenschap 

 hebben, dat ze iemand in het eten duizelig en zelfs dronken ma- 

 ken ('t zelfde ongemak ondervinden ook zij die met hetsirihge- 

 bruik beginnen). Ik heb bevonden, dat het een ontaarding is, hier 

 en daar aan de boomen voorkomende, doch men vindt ook boo- 

 men, wier vruchten alle die kwaadaardigheid bezitten. Het kenlee- 

 ken daarvan is, dat men aan de opengesneden versche noten omtrent 

 de middelste hoUigheid eenige roodheid ziet. Als iemand door 

 het eten van pinang mabok duizelig en benauwd op de borst 

 wordt, moet hij wat zout of citroensap inslikken, doch het aller- 

 beste is een mangga te nuttigen of eenig atjar (tafelzuur). 



Vormen. Dczclfdc autcur \)nderscheidt eenige soorten van pinang als: 



Pinang pocti/i; de beste en gebruikelijkste soort van de grootte 

 van een eendenei. Hieronder loopt nog een „verandering", 

 Pinang bëbaoe genaamd, die in het kauwen een rookachtigen 

 geur van zich geeft, schier als versche rijst, dewelke de inlan- 

 ders voor aangenaam, doch de onzen (Europeanen) voor bok- 

 achtig houden. Voorts iiehoort tot de „Poetih groep" d^ pinang 

 tëlor, waar\'an de versche, jonge vruchten niets groens hebben, 

 maar witachtig zijn als een ei; deze soort is de beste om bij de 

 sirih te gebruiken ^). 



') Zie de verf,'elijkeiidc prijsopfïaaf der Afjch.sclie piiiangnotcii. Op Java 

 werd in het bef^in van 1913 voor de oude, niet meer te snijden noten 4a5 

 gulden per pieol betaald: de jonj^e tot sehijven .ijesneden noten deden \H 

 a 25 jiulden ji.p. naar tielans^ van de kwaliteit. 



-) Pinonif tëlor is in 1912 te Ambon niet kunnen worden terugj,'evonden. 



