ANANAS. 167 



is niet bekend en van een eenigszins belangrijl<e verspreiding is, 

 zelfs op Buitenzorg, niets te bemerken. Onder welke namen de 

 hier gekweekte vormen elders in N.1. bekend zijn, is nog niet 

 vast te stellen, evenmin als bij pisangs, mangga's, djeroeks enz. 



De zoetste en geurigste, doch niet de saprijkste in Indie geteelde 

 variëteit is de nanas bogor of nanas manis, ook wel nanas nambo 

 genoemd naar kampong Nambo op Tjiomas, die ze in groote 

 hoeveelheid en in voortreffelijke kwaliteit voortbrengt. Zij is 

 uitwendig gelijkmatig bruingeel; de afzonderlijke vruchtjes, die 

 tezamen de schijnvrucht, de ananas, vormen zijn meer uitspringend 

 en hoekig dan bij de andere soorten; zij is zeer fijn van vezel, 

 Volgens Wigman is de nanas bogor door Teysmann ingevoerd, 

 waarschijnlijk uit West Indie. Zij wordt door den inlander aan- 

 geplant op het particuliere land Tjiomas op de helling van den 

 Salak, niet beneden 550 M. en niet boven 700 M. boven de zee. 

 Geteeld daarboven of daar beneden worden de vruchten kleiner 

 en minder lekker en is de cultuur niet loonend. De bodem be- 

 staat uit een bruinachtige klei, met vrij veel zand vermengd. Als de 

 lekkerste verscheidenheid wordt op Tjiomas zelf genoemd de nanas 

 noenggal die zich onderscheidt door het geringe aantal uitloopers, 

 zoodat de plant meer op zich zelf blijft staan. Deze nanas noeng- 

 gal behoudt haar goede eigenschappen alleen, indien zij wordt 

 voortgeplant door worteluitloopers; op andere wijze propageerend, 

 verkrijgt men vruchten, nagenoeg gelijk aan de gewone nanas bogor. 

 Met de nanas noenggal, afkomstig uit de beste tuinen van Tjiomas, 

 zijn elders proeven genomen, doch nooit gaven deze zulke supe- 

 rieure vruchten als op het land, van waar zij afkomstig waren. 



Nanas kampong of N. dj'awa is op overig Java de meest al- 

 gemeene; zij is roodgeel, plomper van uiterlijk dan nanas bogor 

 en ook inwendig grover van bouw. Zij is echter sappig en geurig 

 en wordt voornamelijk in den westmoesson aangeboden. 



Nanas iêmbaga gelijkt in uiterlijk sterk op de voorgaande, 

 doch onderscheidt zich daarvan door de donkergroene kleur der 

 vruchtjes; de dekschubben zijn echter bruinrood. Zij is geuriger 

 dan de vorige en komt óók voornamelijk in den westmoesson 

 ter pasar. 



Nanas hèdjau gelijkt in vorm op N. bogor, doch is meer rond ; 

 uitwendig is zij lichtgeel, zweemend naar groen. 



Nanas djëpan heeft bonte bladeren en een groot aantal spruiten 

 onder de vrucht. Hoewel nog zeer goed eetbaar is toch de kwaliteit 

 minder dan de vorigen. 



Nanas minjak heeft bladeren zonder stekels, de vrucht is groen 

 en sappig, doch smaak en geur zijn volgens Boorsma niet bij- 

 zonder. 



Nanas atj'eli is een groote soort, volgens Wigman ingevoerd 

 van Singapore en daar het best geacht om te conserveeren. Zij 

 is hier sappig en zoet, doch bezit weinig geur en is grof van 

 vezel als de N. kampong. Zij is vrij zeldzaam. 



Nanas kondé is niet meer dan een monstruositeit en 



Nanas boewaja is de oneetbare groote roode soort, die hoog 

 opgroeit met sterke stekels en daarom op Tjiomas (en elders?) 

 vaak voor pagers wordt gebruikt. 



