Wortelstok. 



ZINGIBER-AMOMUM. 231 



olie opleveren, voor het grootste deel bestaande uit een fraai 

 kristallijne verbinding, die bij 65° smelt. Na verloop van tijd kleu- 

 ren zich de kristallen en gaan langzamerhand door oxydatie over 

 in een eenigszins prikkelend riekende, dikke, gele vloeistof. 



In het Museum. 



Mus. No. 6365 Ziiigiber Zerumbet, Rosc. — Lëmpoejang pait op for- 

 mol — Batavia. 

 „ „ 6366 Z.Z. R. LëmDoejang wangi op formol — Batavia. 



Amomum aculeatum, Roxb. 



Volksnamen. Soend: Parahoeloe — Jav: Wola walian. 



Vrij algemeen wildgroeiend in de lagere bergstreken van West- 

 en Midden-Java en in de dorpen gecultiveerd. stengel. 



De vi^ortelstokken dienen als geneesmiddel tegen oogziekten 

 (Valeton, Bulletin XX de l'Inst. bot. de Buitenzorg). vmciit. 



Onder den naan Lentet werd van Malang een stuk van een 

 stengel van deze plant ontvangen, die daar zou worden gebezigd 

 als grof bindmateriaal. 



Holle roemt de weinig bekende vrucht als rinsch en zoet en 

 meent dat ze, veredeld, onder de tafelvruchten zeker geen slecht 

 figuur zou maken. Er wordt een lekkere manisan van vervaar- 

 digd. (Tijdsch. V. N. & L. in N. 1. dl. 24-1879- bl. 99). 



Waarschijnlijk is dit de Globba crispa rubra {Globa doe- 

 rian merah, Globa papoea merah, Mal. Mol.) van Rumphius fV- 

 137), die daarvan mededeelt, dat de aangenaam smakende vruchten 

 rauw uit de hand worden gegeten. 



In het Museum. 



Mus. No. 6401 Amomum aculeatum /?oxö. — Wortelstokken van Para- 

 hoeloe — Buitenzorg. 

 „ „ 3646 Lentet — Malang. 



„ „ 8081 Parahoeloe-vruchten op formol — Buitenzorg. 

 „ „ 8562 Manisan parahoeloe — Buitenzorg, 



Amomum Cardamomum, Willd. 



Volksnamen. Holl: Ronde Katdemom — Mal: Pocwar laga 

 — Soend: Kapol; vele andere talen: Kapoelaga. 

 De Cardamomum minus van Rumphius (V-152) is een cuuuur. 

 struik, die in de lagere bergstreken van West-Java in het wild 

 groeit en ook vrij veelvuldig wordt gecultiveerd. 



Men plant ze, zegt Rumphius, door de wortels in stukken te 

 snijden en lederen knop afzonderlijk te zetten, of door stekken van 

 de oude stelen, zooals men dat met al dergelijke wortels doet. 

 Van Romburgh (Aanteekeningen bl. 9) vermeldt, dat de aanplant 

 in den Cultuurtuin staat op onderlinge afstanden van 0.9 M. en 

 dat zij vermeningvuldigd worden door stukken van den wortelstok 

 met een oog er aan. De Bie (Inl. Landbouw 11-19) deelt mede, 

 dat kapol wordt voortgekweekt uit loten en doorgaans wordt uit- 

 geplant op ijl beplante erfgedeelten, soms in klappertuinen, die 

 dan echter vooraf meerdere malen moeten worden behakt. Men 

 verkrijgt, zegt hij, geen oogst voor het 3e of 4e jaar, in hoogge- 

 legen streken zelfs eerst na het 5e jaar. De eerste bloei zet geen 

 vrucht. Ook Rumphius bericht, dat die, welke in vetten kleigrond en 

 wel ter zonne staan, eerst in het 3e jaar haar vruchten voortbrengen. 



