EERSTE BULAGE. 



o VEE HET REKTIFICEREN VAN HET PRISMA IN DEN GE- 

 BROKEN' KIJKER VAN EEN UNIVERSAAL-INSTRUMENT. 



Voor zoo ver mij bekend is , is in geen handboek eene 

 handelwijze voorgeschreven ter rektifikatie van het prisma 

 in den gebroken' kijker van een universaal- of passage-in- 

 slrument. Mogten anderen in hetzelfde geval verkeeren 

 als ik, om met dergelijke instrumenten om te gaan, en 

 derhalve ook van tijd tot tijd in de noodzakelijkheid zijn 

 het prisma uit te nemen, te reinigen, onweder behoorlijk 

 in te zetten, dan zouden hun de volgende mededeelingen 

 te pas kunnen komen. 



Het prisma, dat de lichtstralen na de breking door het 

 objektief, in de rigting der as moet terugkaatsen , wordt 

 altijd zeer nabij regthoekig en gelijkbeenig genomen. De 

 regthoekigheid is geen strikt vereischte, doch wordt ge- 

 kozen omdat daarmede gepaard is het voordeeligste ge- 

 bruik van de aanwezige glasmassa, wat de breedte vanden 

 lichtbundel betreft, die teruggekaatst wordt, terwijl ook 

 2"^ het minste lichtverlies door terugkaatsing zoowel bij 

 het intreden , als bij het verlaten van het prisma geleden 

 wordt en o^' inwendig de totale reflektie op de hypotenusa 

 plaats heeft. 



Ofschoon de gelijkbeenigheid een strikt vereischte zou 

 zijn om volkomen achromatismus te behouden, vindt men 

 toch dikwijls een verschil van een tiental minuten in de 

 beide hoeken des prismaas. 



Het prisma heeft ééne catheta-vlakte loodregt op de as 

 van het objektief en de andere loodregt op de horizontale 



DL. XXVI 17 



