WAARNEMING VAN DEN OVERGANG DER PLANEET 



MERCURIUS OVER DE ZONNESCHIJE, OP DEN 



12''" NOVEMBER 1861, 



DOOR 



Dr. J. A. C. OUDEMAWS. 



w 



Onder de verschijnselen, die altijd met liernieiiwde be- 

 langstelling worden waargenomen, behooren de overgangen 

 der binnenplaneten Mercurius en Venus voorbij de zonne- 

 schijf. 



Beide zijn evenwel voor de sterrekunde niet even gewig- 

 tig, daar die van de planeet Venus v^el , die van Mercu- 

 rius niet, geschikt zijn tot de bepaling van het raoeijelijkst 

 te bepalen element van het zonnestelsel, namelijk de pa- 

 rallaxis der zon of met andere woorden van de verhouding 

 tusschen de middellijn der aarde en den middelbaren af- 

 stand van de aarde tot de zon. 



Maar ofschoon de overgangen van Mercurius voorbij de 

 zonneschijf deze verhouding niet zoo naauwkeurig kunnen 

 doen kennen, dat de sterrekunde erin dit opzigt nut van 

 trekken kan, zijn toch die overgangen in een ander opzigt 

 even belangrijk als die van Venus. 



Zij laten namelijk toe, om zonder eenig ander hulpmid- 

 del dan eenen kijker en een uurwerk, w^aarvan men den 

 stand kent, eene waarneming te doen, waardoor de plaats 

 der planeet met betrekking tot het middelpunt der zon 

 bekend wordt met eene naauwkeurigheid zoo groot als de 

 naauwkeurigste sterreknndige waarnemingen, dooi- de beste 

 meetinstriunenten verrigt, slechts bereiken kunnen. 



