328 



eene standvastige personele fout bij die waarnemingen bij- 

 na 50 maal vergroot, de personele fout daarentegen, bij de 

 waarneming der sterrebedekkingen begaan, nog eenigzins 

 verkleind op het resultaat overgaat. 



Na dien tijd heb ik wel nu en dan nog eene sterrebe- 

 dekking waargenomen , maar om de zoo even genoemde 

 reden van de waarnemingen der maan in den meridiaan 

 geen werk meer gemaakt. Ik nam die bedekkingen waar 

 met het doel opdat, mogt later nog eens een nader onder- 

 zoek naar de lengte van Batavia weuschelijk zijn, daartoe 

 eenige bouwstof zou aanwezig zijn. 



Deze aanleiding deed zich onlangs voor, toen ik van 

 zijne excellentie von WüUerstorf ürbair, den gewezen com- 

 modore van het Oostenrijksche fregat Novara , een exem- 

 plaar ontving van de eerste afdeehng van het nautisch- 

 physikalische gedeelte der reisbeschrijving van het genoem- 

 de fregat. 



Na het vertrek van Madras werden de volgende punten 

 door de Novara achtereenvolgens bezocht : Saoui op Kar- 

 Nikobar, Gondul (een eiland l^ij Groot-Nikobar), Singapoera, 

 Batavia, Cavite (bij Manilla), Hongkong, Shanghai, Sid- 

 ney. 



Onder deze punten was alleen van Madras, Batavia en 

 Sidney de lengte op de plaats zelve met eenige naauwkeu- 

 righeid astronomisch bepaald, en de lengte der tusschen- 

 plaatsen werd dus daarvan afgeleid. 



Hierbij werd aldus te werk gegaan. De lengten van 

 Saoui, Gondul en Singapoera werden zoowel van Madras 

 als van Batavia afgeleid; tusschen beide wijzen van bere- 

 kening bestond een verschil van slechts 3%5, gevende Ba- 

 tavia de lengte der opgenoemde plaatsen zooveel oostelij- 

 ker. 1) 



') Het midelen der beide waarden voor de lengte van Singapoera was: 6"55ra:23-%5^ 

 103° 50' 38" Oost van Greeuw. , terwijl de door mij gevonden definitieve lengte bedroeg 6" 

 55m20s,4. = 103° 50' 6". 



Mijne bepaling heeft echter betrekkiug op den vlaggestok op Flagstaff-hill , ook 



