— 133 — 



Ur-T,OA er va,ii zegt, zoo ook wat don overvloed en de uitmun- 

 tende hocdaniglicid van de olie aangaat, die er uit getrokken 

 wordt. Wat de aankweeking in Frankrijk betreft, de Aracliis 

 behoeft te zeer een warm klimaat, dan dat zij er anders als in 

 botanische tuinen kan worden aangekAveekt." — 



De Aracliis li^^pogaea wordt , zooals trouwens genoegzaam be- 

 kend is, door de bevolking van Java, onderden naam van katjaug 

 tanah (aardbooneu) veelvuldig aangekweekt. Uit de zaden wordt 

 de katjang-olie geperst, die, hoewel in eigenschappen voor 

 de olijfolie verreweg moetende onderdoen, intusschen voor 

 velerlei doeleinden uitmuntend geschikt is (1). Verder worden 

 de zaden door de inlanders geroost, en op andere wijzen toe- 

 bereid, gegeten onder de namen katjang goreng, bondar, enz. 



Het la'uid zelf is een zeer goed voedsel voor het vee, ter- 

 wijl de uitgeperste katjang- koeken aangeprezen worden ter be- 

 mesting der suikervelden. 



Hiernevens heb ik eene afbeeldino; «gevoegd van een' tak 

 der katjang plant (A), benevens van ecnige liarer deelen (B. 

 C. D. E), hetzij in natuurlijke grootte, het zij bij geringe ver- 

 grooting onder het mila-oskoop. De afwijkingen, die ik heb 

 waargenomen met de beschrijving van den lieer Poiteaii , vol- 

 fjen hier onder met eeni^'e- verdere aanmerkingen. • 



(1) De prijs vaD de Litjang-ülie statit gemkldelcl tot die v?.u klappcrolic als 

 3: 4; niet zelden staan beide nagenoeg even hoog genoteerd. Volgens somniigcn 

 verlaijgt men nit 3125 oude ponden xaaJ 105 Icanucu olie, dns circa 10 proc; 

 volcrens anderen geeft het zaad bij Iconde uitpersiiig iets meer dan een derde vau 

 zijn gevvigt aan olie, die uitmuntende eigcuscliappcn bezit; na verwarming der 

 zaden zou men ongeveer de lielft van liet gcwigt verkrijgen ccner minder goede 

 soort, die ecliter nog gescliikt is om te branden, alsmede voor zeepfabrieken en 

 andere economische doeleinden (.Dict. uuiversel de mat. médic; art. Arachis). 



Henry CU Payen hebben de zaden scheikundig onderzocht: met de uitkoms] 

 dier analyse ben ik niet bekend; volgens mijn onderzoek bestaan de vruchten 

 ongeveer uit 79 °/^ zaden en 21 ■% doppen. De zaden bevatten 4,35 °/^ 

 water en 49,5 °/^ ^^^^ , zoodat de laatste opgave, ofschoon te hoog, daar er 

 wel niet alle olie mechauisch nit te verwijderen is, het meest met de waarheid 

 schijnt overeen te komen. 



