EA 
le van Batavia en Buitenzorg, en eene nog betere van Che- 
ribon, den eigenlijke maatstaf voor latere. 
Voeg hierbij den schat van kaarten, welke door de ijverige 
zorgen der luitenants ter zee Smits en Melvill van Carnbee het 
licht zagen en die tot basis strekken voor bijna alle overige „- 
dat men door de aanwezigheid der geographische inge- 
nieurs op den ingeslagen weg systematisch kan door werken ;- 
dat het uitvoerig opnemen en in kaart brengen van 90000 
palen in ongeveer 8 jaren kan geschieden;-- en houdtmen in het 
oog, dat er bijna geene goede kaarten van de residentiën te 
vinden zijn, zoodat het tot op dit oogenblik onmogelijk 
is eene naauwkeurige zelfs algemeene kaart van Java te 
leveren — dat, bij een behoorlijk personeel, in ongeveer 8 à 10 
jaren die naauwkeurige in kaart brenging van geheel 
Java, met aangifte van alle, volledige statistieke opga- 
ven kan verkregen worden; dat gemakkelijk door de 
thans of weldra in elke residentie aanwezige waterstaats- 
eambten de veranderingen kunnen aangehouden worden; 
dat hierdoor blijvende waarde zal gesticht en ruimschoots 
de gedane uitgaven zullen vergoed worden, — zoo moge dit 
alles ten spoorslag strekken tot het voortzetten van den aan- 
gevangen arbeid. 
Nooit bestond hier, gelijk in alle Europesche landen 
met groote kosten wordt gehandhaafd, een bepaald korps 
topographische of geographische ingenieurs. 
Gelijk de hydrographische kaarten meest alle de voort- 
brengselen zijn van ijverige, belangelooze verrigtingen der zee- 
officieren of van eenige partikuliere zeevarenden, zoo zijn 
de topographische bronnen het gevolg van partiële opna-. 
men , kommissie-reizen of ket werk van enkele officieren 
en natuurkundigen; of, werd in later tijd meer geregeld 
gewerkt, zoo moest men als t ware den topograaf daartoe 
opleiden. 
Bedenkt men hierbij, hoe afmattend zulk een arbeid in 
