Een verkleining van het portret in het Kruidboek vergezelt ook de reeds genoemde levensschets van prof. Harting in het Album 

 {1885); een minder zuivere staat voorin het Ie deel van prof. F. A. \V. Miqvel's „Flora van Nederlandsen lndië" (Amsterdam — l :r 

 1855), waar de üthograaf C. C. A. Last den ananas bij R/s lmket 1 1 br ht. en hem in de rechter alleen den tak met bla lerei et, dus een 

 botanicus er van maakte, die bovendien erg sentimenteele trekken kreeg-, maar een zeer onzuiver portret vu RUMMHOS werd gegeven in 

 dl. II van Blume's Rumphia (Lugd. Bat. 1836). waar de hthograaf Lauters er loul op los I rdt m Rumphius warte sprekende oogen en 



een zwarten (in plaats van witten) sik gaf, terwijl hij den voorgrond tentoonstellings-achtig overlaadde. 



er éék wel eek portret van Rumphius, dat bedoeld is voor het Amboinsche Kruidboek; of liever, een titelplaat voor dat werk. 

 waarop Rumphius in de kracht van zijn leven, ziende en wel, dus vóór 1670, als een 40-jarige staat te kijker, naar een inlander die voor hem bezig 

 was een reusachtige Fkus nreemo.ui (bij Rumfii i s Gromn -r, > ,/ mest g ïectei * t. beklimmen, endaar eet * aalt. Zelf^" ft 



Rumphius dit aangegeven, door bij zijn behandeling van dien boom (Lib. V, cap. 3 ; d. i. Tom. III, fol. 137) te ~* - 

 figuur by dit Kapittel, en een gedeelte daar van op 't Titel-blad dezes Boeks te zien is"; d. i. niet bij bel 

 V, maar' bij het titelblad van het gehee/i A' ,// eL Inderdaad komt die plaat dan ook voorin dl. 1 van het h 

 kleuren, bovenaan de Ficus racemosa met den inlander aan haar stam geklemd, en met R.ÜMPH1ÜS, n 

 kijken: en daarbeneden een gezicht op het Casteel Victoria \an < ie reede at ^e/ien. Poch de j-laat komt mei 

 maar wèl daarentegen vooraan in het 2e Appendix wat te Utrecht berust, en /// kleuren, welke plaat noot m dit 

 werd. Er is geen twij I bek ort niet ia het ( '>, tt k tweed > 



te Leiden'. Waarschijnlijk is liet daaruit gelicht, door 15uR.\iAN-zeh en o\ een ander, en later m het l trechter 

 Burman eerst wel het als titelplaat bij dl. I van het Kruidboek willen geven, tot hi 1 1 •' «er. h. n ooi, ,.i 

 Waarom echter liet hij den ..moncus" door den graveur wegwerken, hoezeer die eigen „moncus" juist in het 

 k beschreven staat? 



APPENDIX. 



Op p. 24 voege men toe, achter Mentzel: 



Fehr, J. M. In „Miscellanea Curiosa sive Ephemeridum caet. Decuriae II". Annus [V Anni K.S;. > 

 A°. 1686. p. 210— 211, Observatio CIX : „De Carina Nautili elegantissima". Met 1 plaat. [hx. U 

 Hier geeft Fehr. die ais mede-oprichter op 1 Jan. 1652 der Academia Natnrae Curiosoriim t 

 2e lid daarvan was in volgorde, en die in Sept. 1666 ook de 2» Voorzitter dier Academie wei 

 hoe hij van Rumphius uit Amboina die merkwaardige en prachtige Nautilus-schel]) had toe; 

 van Chr. Mfntxfu. waarvan Rumphius later in zijn Rariteitkamer. fol. 64 — 65. zelve nade 

 door een zeearend 'opgepakte en „dewyl het hem meest om den visch te doen was" op het 

 „in 't jaar 1683. tot een gedachtenisse gezonden (had) aan den Heer Johun Miehnel I 

 Collegium I Naturae Curiosorum] ik het zelve jaar tot een Lid aangenomen ben onder dei 

 recommandatie van de Heer Christiamn Ment Zins. enz. Over Fehr zr het op blz. 33 gene 



Met een 1 h 

 geschreven had- een en ander als een beleefdheid en een bedankje voor zijn benoeming in n 

 Büchner, blz. ^. en ook Aant. 24 bij Leupe p. 62 i).— tot lid der, oorspronkelijk Frankisi 

 selijkheid op den bijnaam „Argonauta I" van Fehr. en a-propos van den Nautilus: 

 „Argonauta. Tibi donatur Eoa canna. 

 Quam maris Ambonici Nautilus incohut; 



Grams ob id Vobis Rumphius esse cupit". (p. 210). 

 Twee jaar had de reis dezer schelp geduurd: en bij 't overbrengen van Hamburg naar E 

 zelfs met het heele vaartuig in 't water der Elbe geraakt, doch weer opgevischt en door Mentzel gedroogd. .. 

 praeter maculas quasdam luteas, quibus ab impura aqua exterior ejusdem cortex nOMU 



splendore refulget Jota" (p. 210). Doch Fehr vond de schelp zóó mooi, en zóó zeldzaam, dat hij haar weer ten geschenke had 

 aangeboden aan Keizer Leopold I. weer met een Lat. versje nu van hemzelf. _ 



Onmiddelijk volgt dan de Observ. CX van Rumphius (zie hiervóór blz. -onderaan) waaraan Mentzel p • 



heelen Catalogus toevoegt van Rumphius' eigen hand voor de 104 zeldzaamheden, welk. v.r on P x 1 



toegezonden had. Onder n°. 81 komt daar ook de „cerauma metalhca" voor. de bronzen donderbe tel , hienóór op p. 11 

 ondfraan reeds genoemd. De brief van R. Ifni ras < * van 31 Aug. 16x3. en in Sept. had R de cunosa nagezonden 



We hebben hier 1 1 Fehr, die in de Biographie van Dr. Greshoff (verg. hiervóór bb 



pondenten van Rumphius ia I gerekend (Encycl. v. N. L, III, p. 465, ** kol.), feitelijk is Chr. Memzeï. 



daarbij echter tusschenpersoon geweest. Fehr stierf 15 Nov. 1688. 

 On,, xx bovenaan en ibidem middenin achter Acta (Nova) Eruditorum, voege men respectievelijk toe: _ _ 



zktungen N MDCCXXXIX. Leipzig, in der Zeitunga-Expedibon ,([739). fl 



Op p. 606-60S g meet bekend onder den naam „Leipziger Gelehrte Zeitungeo 



zie blz. 38 aangehaald -, op 24 Aug. 1739 een overzicht van het Prospectus van 1739. hierv< 

 besproken. Hierdoor wordt de tijd der verschijning van dit Prospectus nader bepaald op het voor 

 dat de proefplaat ook wel degelijk toen verschenen is. 



woonde, wa 



. auf das Jahr MDCCXLIV. Leipzig, u.s. w., (1744). «,',., 



Ook hier wordt een bespreking gegeven op p. 4—5 ™* '-< '~ lV , (I7 ,V' ;-' 



Er wordt o. a. gezegd: „Herr Rumph hat du Rr tu- . ^> t. 1 d N t.r.- . hu ohnc unon ind.r l^ci, 

 dem natürlichen Triebe, gelernet, und es gleichwohl ausserordenthch weH u-mm, 

 wissenschaft na mei gehabl hat, wornach man r~ 



aldus: „Dem letzten Theile will Herr BüRMANN (sic) ein Register, od 

 beyfügen". (p. 5). 



,1* ™^r nnrsnrnnkeliike IJuitsche vertalm- .dirijt tod. K Mi'im.- op 20 Mei 1683 



y^A/^^^- 



