8 



strook dus, die beweging van de daaraan hangende sluitcel mogelijk 

 maakt. Beschouwen we nu den buikwand der nevencel. Deze dun- 

 ne cellulose wand neemt verschillende standen in: hij kan geheel ge- 

 strekt zijn, zoodat de cel een rechthoekigen driehoek vormt en de- 

 inwendige ademholte opgevuld is; hij kan ter halve hoogte een bocht 

 naar binnen vertoonen, en ten slotte kan hij geheel teruggeslagen 

 zijn (fig. 3 — 5). De vraag doet zich direct voor, of deze verschillende 

 standen iets met liet open en dicht zijn der huid mondjes te maken 

 hebben. In liet algemeen is men niet volkomen zeker van de rol der 

 nevencellen bij huidmondjes; uit de verhandelingen van Schwendener 

 l.c. Schellenberg ') en Copeland ' 2 ) (waar ook oudere literatuur aan- 

 gehaald is) komt men tot de conclusie, dat de nevencellen een zekere 

 rol spelen, zeker wel als drukoverbrenger, als buffer als het ware tus- 

 schen o perhuidcellen en sluitcellen, en soms ook wel den stand der 

 sluitcel als geheel beïnvloeden. 



Dit laatste lijkt mij ook bij Saccharum zeer waarschijnlijk, hoe- 

 wel ook hier niet alles volkomen opgelost is, zooals hier beneden zal 

 bl ijken. 



Ik moet erop wijzen, dat het waarnemen der nevencellen in na- 

 tuurlijken toestand groote moeilijkheden oplevert. Met den dikken 

 wand en de waslaag, die op de hellingen der ondiepe inzinking, waarin 

 het huidmondje ligt, zeer sterk aanwezig is, is het bijna onmogelijk 

 scherpe beelden te krijgen. Men is dus aangewezen op ophelderen 

 met glycerine, waardoor men weet' plasmolyse krijgt, Ik heb eerst 

 zelfs getwijfeld of het terugtrekken van den nevencelbuikwand wel 

 natuurlijk was en niet door slechte fixatie veroorzaakt werd. maar 

 dat kan toch bevestigd worden. Wanneer men oppervlakkige blad- 

 doorsneden in water van onder beziet, blijken de nevencellen bij 

 open huidmondjes ook steeds min of meer uiteen te wijken. Ik kon 

 waarnemen, dat in het algemeen gesproken bij open huidmondjes de 

 nevencellen uiteengeweken zijn; dat bij geheel gesloten huidmondjes 

 de nevencellen volkomen aaneensluiten. Wanneer men b. v. een plant 

 één dag in zeer' zwak licht houdt, blijken bijna alle nevencellen el- 

 kaar te raken; na twee dagen verduistering zijn bijna geen uitzon- 

 deringen op dezen regel meer te vinden. 



Tusschen deze twee uitersten komen alle overgangen voor. en 

 bovendien mag men den regel niet zonder meer omkeeren. Er zij 

 nog op gewezen, dat het constant voorkomen van vette olie en de 



I) Schellenberg. Beitrage zin- Kenntnis von Bau und Function cler Spaltöffnungen. Hot. Zeitung 

 1896, Bd. 54. 



•J) E. Copeland. The mechanism >ii stomata. Annals of Botany, Vol XVI, June 1902. 



