42 



en het ringvat gevuld zijn met een groot aantal sterk beweeglijke, 

 kleine bakteriën. als in de houtvaten der wortels werden aangetrof- 

 fen. Een enkele maal zijn de wanden dezer houtvaten bij jonge 

 planten nog ongekleurd, maar meestal hebben ze reeds een gele tot 

 roode kleur aangenomen. Deze verkleuring is dan niet altijd uit- 

 sluitend beperkt tot de vaatwanden, maar strekt zich uit tot in het 

 weefsel, dat in de onmiddellijke omgeving dezer houtvaten gele- 

 gen is. 



Bij jonge planten wordt, vooral onder in den stengel en ook wel 

 hooger, maar hier vrijwel uitsluitend in de knoopen, gom in de hout- 

 vaten aangetroffen. Deze gom kan van kleurloos tot donkerrood zijn 

 en komt geheel overeen met die, welke in de houtvaten der wortels 

 wordt aangetroffen. Bij gomzieke stokken van maalriet is deze ver- 

 gomming en verkleuring nagenoeg geheel beperkt tot de knoopen. 

 Alleen in de bovenste geledingen worden ook doorloopende roode 

 vaatbundels aangetroffen, waarbij in het houtdeel gom voorkomt. 

 Daarnaast vindt men op dezelfde hoogte in den stengel ook hout- 

 vaten, waarvan alleen de wanden roodgekleurd zijn, maar de gom 

 ontbreekt. Hier ziet men clan weer een groot aantal beweeglijke, 

 kleine bakteriën. In die leden, waar het weefsel volkomen onge- 

 kleurd is en er normaal uitziet, wat bij maalriet met de meeste leden 

 het geval is, treft men, merkwaardig genoeg, in de houtvaten in 

 die leden toch massa's bakteriën aan, zonder dat de vaatwanden er 

 zichtbaar op reageeren. Alleen in de knoopen reageert bij riet van 

 dezen leeftijd de plant door roodkleuring en vergomming. Deze ver- 

 gomming en roodkleuring zijn dan altijd het hevigst in de dwarse 

 vaatbundelverbindingen, terwijl dit in de groote doorloopende vaat- 

 bundels veel minder het geval is. 



Op de plaatsen, waar de houtvaten vergomd zijn, zijn mikros- 

 kopisch in deze gom geen bakteriën te vinden Ongetwijfeld moeten 

 in deze gom toch bakteriën aanwezig zijn, want vervolgt men zoo'n 

 in den knoop vergomden vaatbundel, dan treft men, in beide rich- 

 tingen naar het lid toe, weer bakteriën aan, zoodra de vergomming 

 ophoudt. Later zal echter hierop nog nader worden ingegaan. Wel 

 moet hieraan nog worden toegevoegd, dat, waar het houtvat slechts 

 gedeeltelijk met gom is gevuld, in het gomvrije deel altijd een legio 

 bakteriën worden aangetroffen. 



Dat men hier werkelijk met bakteriën te doen heeft en niet 

 met kleine deeltjes in Brownsche beweging, kan men vaststellen 

 door aan een dwarsdoorsnede in water uit een gomzieken stengel een 



