63 



bevordert den groei sterk. Het toevoegen van 20 % rietsuiker werkt 

 belemmerend op het vervloeien der gelatine door de bakterie. 



Vleeschagar, 



Na 1 tot 2 dagen verschijnen op de agarplaten kleine, vlakke, 

 cirkelronde kolonies, aanvankelijk geelachtig wit van kleur, later, 

 evenals op vleeschgelatine, geel wordend. De pigmentproduktie op 

 agar is echter geringer dan op gelatine. In oude vleeschagarculturen 

 ontstaan fraaie magnesium-ammoniumfosfaatkristallen, wat wijst op 

 de vorming van ammoniak door de bakterie. 



Bij steekkulturen in vleeschagar blijft de groei vrijwel uitslui- 

 tend beperkt tot het oppervlak van de agar. Na eenige dagen ont- 

 staat een zeer geringe groei in het bovenste deel van den steek. Dit 

 wijst erop, dat de bakterie obligaat aëroob is. De geringe groei, 

 die na eenige dagen in den steek ontstaat, is een gevolg van het 

 diffundeeren van luchtzuurstof in de bovenste lagen van de agar. 



Vleeschbouillon. 



Na 24 uur is in vleeschbouillon in reageerbuizen in de bovenste 

 laag van de vloeistof een geringe troebeling waar te nemen, terwijl 

 de vloeistof onder in de buis nog volmaakt helder is. Langzamer- 

 hand ontstaat een lichte troebeling door groei in de geheele vloeistof. 

 Op de vloeistof vormt zich na eenige dagen een geel huidje, dat na 

 korteren of langeren tijd tot op den bodem van het buisje zinkt, 

 waardoor onder in het buisje een vlokkig, geel bezinksel ontstaat. 

 Toevoeging van glukose aan de vleeschbouillon werkt groeibevorde- 

 rend. Na eenige dagen heeft zich in vleeschbouillon -f- glukose een 

 weinig zuur gevormd. 



Zelfs giften van 30% glukose werken nog groeibevorderend. Bij 

 gebruik van veel glukose neemt de slijmproductie op alle voedings- 

 bodems aanzienlijk toe. Houdt men bij plaatkulturen dan den voe- 

 dingsbodem schuin, dan vloeit dit slijm over de geheele plaat heen. 



Moutagar. 



Op moutagarplaten (2% agar -f- 5% Extratum nialti Merck) 

 treedt een rijke groei met krachtige slijmvorming op. De vorming 

 van geel pigment heeft pas plaats na eenige dagen Geregeld treft 

 men op de moutagarplaten van den normalen vorm afwijkende kolo- 

 nies aan, die bestaan uit sterk geplooide, droge zoogloeënklompen en 

 sprekend gelijken op de Ascococcusmutant van Bacterium herbicola. 



De normale kolonies hebben een meer vochtig, glanzend uiter- 



