80 



Waar niet is aangegeven, of de moederstok of de anakans ziek 

 waren, was dit niet meer na te gaan. Hoewel het aantal gevallen, 

 waarin dit nog wel kon worden vastgesteld, gering was, blijkt er 

 toch wel uit, dat de bakterie geen voorkeur heeft voor moederstok- 

 ken of anakans. liet behoeft wel niet opnieuw te worden toegelicht, 

 waarom dit laatste zeer begrijpelijk is. 



Hoofdstuk 6. Het voorkomen der gomziekte in andere suiker- 

 rietveiDOiiweude landen dan Java. 



De gomziekte is vroeger reeds herhaaldelijk geconstateerd in 

 andere suikerrietverbouwende landen. Alle hierop betrekking heb- 

 bende publikaties laten echter aan volledigheid veel te wenschen 

 over. Sommige dier onderzoekingen zijn daarbij zoo onduidelijk, dat 

 het meestal zeer bezwaarlijk is aan de hand dier beschrijvingen de 

 ziekte te herkennen. 



Vaak krijgt men ook den indruk, dat op elkaar gelijkende ver- 

 schillende ziektevormen eenvoudig zijn samengevat onder den naam 

 van gomziekte. Niet onwaarschijnlijk zullen daarnaast vrij sterk van 

 het normale beeld afwijkende gevallen van gomziekte niet als zoo- 

 danig herkend zijn. 



Kortom, men wordt bij de bestudeering der literatuur getroffen 

 door een zekere troebelheid in de voorstelling', wat uitsluitend daar- 

 aan moet worden toegeschreven, dat aan de bakteriologische zijde 

 van het probleem niet de noodige aandacht is besteed. 



Waarschijnlijk is de gomziekte het eerst waargenomen in Brazilië. 



Het oudste bericht hierover vindt men in een verhandeling van 

 Drünert in het ,,Zeitschrift für Parasitenkunde", Jena 1869. De ver- 

 handeling van Drhnert staat helaas niet te mijner beschikking, zoo- 

 dat ik hieraan geen gegevens heb kunnen ontleenen. De titel der ver- 

 handeling vindt men in Kruger „Das Zuckerrohr und seine Kultur" 

 (12), waar echter geen verdere bizonderheden, deze verhandeling be- 

 treffende, zijn opgegeven. 



De ziekte begon eerst de algemeene aandacht te trekken door 

 een verhandeling van Cobb (1) over de ,. gumming" van het suikerriet 

 in Australië. Veel, deze ziekte betreffende, werd door Cobb in het 

 duister gelaten. De symptoombeschrijving laat aan duidelijkheid veel 

 te wenschen over, zoodat zij voor een opnieuw herkennen der gom- 

 ziekte van weinig belang is. De verhandeling is echter in zooverre 

 belangrijk, dat hier de aandacht werd gevestigd op een bakterieziekte 

 bij planten op een tijdstip, dat men over de mogelijkheid van het 



