87 



sluitend tot de houtvaten beperkt. Men zal op grond van het overige 

 deel van de symptoombeschrijving van Tryon, die nauwkeurig, hoe- 

 wel misschien niet geheel volledig is, bezwaarlijk kunnen twijfelen 

 aan de juistheid van het waarnemen van met slijmerige stof gevulde 

 holten onder het vegetatiepunt. Het is echter de vraag, of dit laatste 

 verschijnsel aan dezelfde oorzaak mag worden toegeschreven als de 

 andere symptomen, die goed in overeenstemming zijn met het op 

 Java waargenomen gomziektebeeld. 



Eenzelfde bezwaar opperde ik reeds bij de bespreking van het 

 werk van Cobe, en het is wel zaak, dit bezwaar nog wat nader toe 

 te lichten. 



Wat de in die holten waargenomen kleverige stof betreft, is het 

 zeer onwaarschijnlijk, dat deze zou zijn ontstaan door het uittreden 

 uit de vaten en het zich daarbuiten ontwikkelen van Bacterium 

 vascularum. In de eerste plaats riekt een cultuur van Bacterium 

 vascularum volstrekt niet onaangenaam, wat met het bakteriënslijm 

 in de holten wel zoo was. Eerder is het tegendeel het geval. In 

 de tweede plaats is de kleur van het bakteriënmateriaal van Bacte- 

 rium vascularum onder geen enkele omstandigheid bleek-bruin, maar 

 steeds fraai geel van kleur, en dit zon ongetwijfeld ook het geval 

 moeten zijn, wanneer het de gomziektebakterie was, die deze holten 

 veroorzaakte en daarin tot ontwikkeling kwam. Veel wijst er m.i. op, 

 dat dit verschijnsel waarschijnlijk moet worden geïdentificeerd met 

 ons toprot, en als zoodanig met de gom ziekte weinig heeft uit te 

 staan, of liever een secundair gevolg daarvan is. Dat toprot ook 

 in Australië voorkomt, is wel zeer waarschijnlijk. En dat toprot en 

 gomziekte gecombineerd in een plant kunnen voorkomen, spreekt 

 vanzelf. 



Hierbij komt nog, dat van de door Cobb en Tryon waargenomen 

 gevallen geen enkel bakteriologisch is gecontroleerd. Daardoor is het 

 natuurlijk niet geoorloofd, de planten met de met slijm gevulde 

 holten onder het vegetatiepunt te beschouwen als een ouder stadium 

 van dezelfde gomziekte. 



Eenig bewijs voor het verband tusschen beide verschijnselen ont- 

 breekt. 



Totdat ons nauwkeuriger waarnemingen uit Australië bereiken, 

 gegrond op bakteriologisch onderzoek, is het ontkennen van een 

 verband tusschen de eigenlijke gomziekte en deze toprotachtige ver- 

 schijnselen alleszins gerechtvaardigd. 



Tot de beschrijving van het volwassen riet overgaande, zegt 



