— 117 — 



duidelijk , wanneer ik zeg , dat men niet tot de oorzaak van 

 een bijzonder verschijnsel kan opklimmen, zonder op de 

 oorzaak van liet algemeene verschijnsel te letten , want 

 hetgeen wij waarnemen wordt door die beide oorzaken 

 voortgebragt. Daarom is het noodig, temperatuurwaar- 

 nemingen te doen in verband met gelijke waarnemin- 

 gen , die op vele andere plaatsen van den aardbol geschie- 

 den. En opdat deze onderling vergelijkbaar zouden zijn , 

 springt de noodzakelijkheid in het oog om daarvoor ver- 

 gelijkbare instrumenten te gebruiken en eene gelijke waarne- 

 mings-methode te volgen. Het belang hiervan is zoo 

 groot, dat de voornaamste zeevarende natiën daarvoor 

 opzettelijk afgevaardigden naar Brussel gezonden hebben , 

 om vaste bepalingen te doen aanzien te ontwerpen. Dit 

 betrof evenwel slechts de waarnemingen ter zee , doch 

 het is te verwachten , dat in een eerlans: te houden ala'e- 

 meen kongres ook de landwaarneiningen in overeenstem- 

 ming gebragt zullen worden met de waarnemingen, welke 

 nu reeds over alle zeeën van den aardbol op eenvormige wij- 

 ze gedaan worden. Even als de zeewaarnemino;en heb- 

 ben ook de landwaarnemingen reeds tot hoogst belangrijke 

 uitkomsten geleid. 



Niet lang geleden is door den hoogleeraar Dove te Berlijn 

 eene belangrijke verzameling tafels uitgegeven, bevattende de 

 gemiddelde temperatuur van de lucht in het jaar en in de 

 verschillende maanden en saizoenen van het jaar voor meer 

 dan duizend verschillende waarneraingsplaatsen op de aarde 

 en deze arbeid heeft tot gevolgtrekkingen geleid van het 

 hoogste belang , zoowel voor de klimatologie als voor de 

 algemeene wetten der warmte-verspreiding over de opper- 

 vlakte der aarde. Daardoor heeft men gezien , hoeveel er 

 reeds tot stand is gebragt; welke leemten er nog bestaan 

 en wat men regtmatig verwachten mag, wanneer zoowel ter 



