328 



pikols. Er bestaat echter geen zekerheid, dat dit verschil zich bij 

 herhaling van de proef weer zal voordoen, al is er eenige waar- 

 schijnlijkheid, dat dit wel het geval zal zijn. 



Het financieele resultaat van het planten op braakgrond blijft 

 evenwel ook hier nog beneden dat, op sawahgrond verkregen, ook 

 al zou de zeer aanzienlijke meerproductie als vaststaande mogen 

 worden aangenomen. Bij normale suikerprijzen is toch een roeer- 

 opbrengst van 10 pikols suiker per bouw nog niet voldoende om 

 de meerkosten van braak- boven sawahgrond goed te maken. 



Bij de drie voorliggende, gedurende droge jaren genomen proe- 

 ven is dus nergens bewezen, dat een braaktuin meer riet of suiker 

 opbrengt dan een sawahtuin. Wel is met meerdere of mindere mate 

 van waarschijnlijkheid aangetoond, dat de braaktuin een vermeer- 

 dering van rietgewicht geeft. Doordat bij de drie proeven de uit- 

 komsten steeds in dezelfde richting vallen, is de waarschijnlijkheid 

 ten slotte nog niet zoo heel gering. 



Dat op braakgrond meer suiker verkregen wordt dan op sawah- 

 grond, is evenmin bewezen, en er is slechts in één proef met eenige 

 waarschijnlijkheid aangetoond, dat dit wel het geval zal zijn, maar 

 ook hier moet worden opgemerkt, dat, doordat in al de drie geval- 

 len de uitslag steeds in dezelfde richting valt, de waarschijnlijkheid, 

 dat de braakgronden wat meer suiker opbrengen dan de sawah- 

 tuinen, grooter wordt. 



Bij gebrek aan meerdere gegevens hebben wij ons dus, tot 

 nadere onderzoekingen deze conclusie wijzigen, op het standpunt te 

 stellen, dat het hoogstens waarschijnlijk is, dat met braakgronden 

 een geringe meerproductie aan suiker verkregen wordt. 



Volgens de van een tweetal ondernemingen ontvangen gege- 

 vens bedragen de meerkosten voor de braaktuinen ongeveer f60, — 

 per bouw, hetgeen een gevolg is van den afkoop van een padi-aan- 

 plant, van veel wieden, en van het herhaaldelijk opnieuw omwerken 

 van den gedurende den Westmoesson dichtgeregenden omgewerk- 

 ten grond, zoodat dus van eenig voordeel van braak- boven sawah- 

 grond geen sprake is; integendeel, er moet worden aangenomen, dat de 

 netto-opbrengst van braaktuinen kleiner is dan die van sawahtuin en. 



Toch zou het onjuist zijn het gebruik van braakgrond onvoor- 

 waardelijk af te keuren, omdat het netto provenu geringer, soms veel 

 geringer is dan op sawaligronden. liet is n.1. de vraag, als men tus- 



