== HB [9] 
te zijn : twaalf Tulpen werden op een afgelegen plaats in 
zijn tuin geplant, en van haar helmknoppen beroofd zoodra 
de bloemen opengingen. Het resultaat was, dat deze Tulpen 
geen zaad droegen, terwijl vier honderd andere Tulpen, op 
een andere plaats in denzelfden tuin, zeer vruchtbaar waren. 
Door JAMES LOGAN, gouverneur van Pensylvanie, werden, 
in 1739, de volgende proefnemingen met Maïsplanten 
beschreven : de kolven der planten, die van haar manne- 
lijke bloemen beroofd werden, bleven onbevrucht, uitgeno- 
men een enkele, die gekeerd was tegen de zijde van waar 
de wind stuifmeel van andere planten had kunnen aan- 
voeren. Eene kolf, die geheel met mousseline omgeven werd 
voor dat de stempels geslachtsrijp waren, bracht slechts 
ledige zaadhuiden voort. Kolven, die ten deele van haar stem- 
pels beroofd werden, brachten juist zooveel goede zaden voort 
als er stempels overgebleven waren. 
In 1751 werden door Mürrer, voor de eerste maal, posi- 
tieve waarnemingen over de tusschenkomst van insecten bij 
het overbrengen van het stuifmeel medegedeeld. Genoemde 
schrijver plantte twaalf Tulpen, op afstanden van zes tot 
zeven ellen van elkander, en zoodra de bloemen opengingen 
werden zij van haar meeldraden beroofd : hij dacht hierdoor 
de bevruchting volkomen verhinderd te hebben. Eenige dagen 
later zag hij echter bijen, die op een ander tulpenbed de 
bloemen bezochten, haar lichaam met stuifmeel bepoederden, 
en daarna naar de ontmande tulpen heenvlogen. Toen zij zich 
weder verwijderd hadden, constateerde Mürrer dat zij 
stuifmeel op de stempels achtergelaten hadden. Het gevolg 
daarvan was, dat de ontmande bloemen goed zaad droegen. 
In datzelfde jaar 1751 publiceerde GrepitscH, bestuurder 
van den botanischen tuin te Berlijn, een proefneming over 
kunstmatige bevruchting bij CAhamaerops humilis. Van deze 
palmsoort bevond zich in genoemden plantentuin een vrouwe- 
