[128] — 280 — 
* 
nr 
Uit de vorige beschouwingen mag besloten worden dat de 
studie der bloemenconstructies niet zoo eenvoudig is als tot 
nog toe door de meeste bloemenbiologen werd aangenomen. 
Het is niet voldoende bij iedere bloemensoort na te gaan op 
welke wijze en in welke mate zelfbevruchting en kruisbe- 
vruchting mogelijk zijn, en door welke middelen (insec- 
ten enz.) de bestuiving bewerkstelligd wordt. Er dient 
daarenboven onderzocht welke betrekkingen er bestaan 
tusschen de bestuivingswijze en andere levensverrichtingen 
der plant, zooals b. v. hare voedingswijze (woeker-, afval- 
planten), het midden waarin zij leeft (schaduwplanten, wa- 
terplanten (1), enz.), hare betrekkingen met sommige dieren 
(myrmecophilie) (2), hare vegetatieve vermeerdering (3) 
(1) Zie over de bestuiving der waterplanten : H. ScrreNokK, die Biologie 
der Wassergewächse. Bonn, 1886; — en het opstel van G. SrarEs : De 
Waterplanten, Bot. Jaarb. I, 1889, blz. 177-179. 
(2) Zie over den waarschijnlijken invloed der myrmecophilie op de be- 
stuiving van Myrmecodia : BurckK, Ueber Kleistogamie im weiteren Sinne 
und das Knight-Darwinsche Gesetz; Annales du jardin botanique de Bui- 
tenzorg, VIII, 2e partie, 1890. — De bloem van Myrmecodia is zuiver wit 
en proterogynisch ; zij scheidt overvloedig honig af. Deze eigenschappen 
zijn echter volkomen nutteloos; daar de bloem nooit opengaat en daaren- 
boven tot zelfbevruchting aangepast is. Myrmecodia nu is een mieren- 
plant; vroeger werden hare bloemen door insecten bevrucht, maar als zij 
begon door mieren bewoond te worden werd hare honig door de mieren 
geplunderd; tevens werden vlinders en bijen door de tegenwoordigheid 
van mieren in hare bloemen afgeschrikt, en daardoor werd de kans op 
kruising bijna nul. De plant werd gedwongen hare bloemen te sluiten, om 
de voortplantingsorganen tegen de mieren (die vaak de bloemen die zij 
bezoeken beschadigen en weinig of geen stuifmeel overbrengen) te beschut- 
ten. Tevens werd zij tot zelfbevruchting aangepast; de fraaie kleur, de 
honig en de proterogynie werden nutteloos, maar door overerving be- 
houden. 
(3) Zie WARMING, Om bygningen og dem formodede Bestövningsmaade 
af nogle grönlandske Blomster. K. D. Vidensk. Sellskap. Forhandl. 1886, 
— Loe. cit., résumé, blz. IX : « de waargenomen feiten zijn niet talrijk, 
