Ot qoe X AMOMNUSTA 49 
 Num.4.  Geifa ,. Evicoides » "Mfricana , fore luteo. | 
. Hores à (ammitatibus pullulant: fruticofa & hzc cft. 
Num. 5. | Geifa, lfricana , perfoliata , flore luteo. 
Folia éraffa fant, & nervis pulchré diftin&a: flores lutei ab extremitatibus ramulorum lateralium , fu- 
prema inter folia, erumpunt. | 
Num. 6. Genf, Africana, frutecens , Laricis. incanis folis , flore croceo. 
TU EUWLA VICRSIMA $T OUR E 
— Num. r —Zrbr Zagoe , JAmboinenfis. 
Primis hzc annis nonnifi in fruticis adolefcens magnitudinem , fenfim dein truncum format , 1 5. ad 20. pe- 
des altum , juxta defcriptionem , à Rever. D. Fr. Valentino prolixé datam in Part. III. Rer. Amboin. pag. 
176. ubi & poft pag. 7o. num. 25. vegetans pus minore formá reprzfentatur. Ego interim , hisce non. 
fatis confidens, fed proprià potius experientià plantz hujus veram mihi ideam comparaturus, Amico, in 
urbe Batavia haDitanti, zfmdreas Stier appellato , hác fuper re fcribere non dubitavi, à quo & biennio in- 
de elapfo, unà cum aliis rarioribus vegetabilibus, arboris iftius germinantem ramulum, reficcatum ,. ac-. 
cepi , prout hac in tabella ari incifus ponitur. Ad arboris radicem propagines plures , vel pauciores , emer- 
gunt,quz annorum decurfu , die quoque caudices formando , in altum exfurgunt. Folia ultra binos. 
cubitos longa, minoribus aliis foliis, tenuioribus, componuntur; quorum bina & bina conjugata utrin- 
ue petiolum, qui.valde durus lignofusque eft, Cannz inftar, & à poflica parte teres, obfident, 
dlrudturà feré pennz Olorinz vel Anferinz fimili; dum quz principio petioli adherent, breviora, media 
vero longiffima funt, fenfimque deinceps rurfus attenuata, veríus petioli extremum in acutum definunt. 
Lit. A. folium tale, tenuius, nativà fuá magnitudine exhibetur, 6 medio folii majoris decerptum. —Foliola 
omnia lateralia in ambitu minutis acutisque fpinulis quafi ferrata funt. — E fupremo trunci apice, media. 
inter folia , floridi quidam , diluté purpurei calices , inftar Braffice Cauliflere , xacematim | congefti , 
propullulant , ui tandem in fru&us abeunt, Pinez compa&tz zmulos, longo pedunculo, inftar Pyri, 
adherentes; vid. lit. B. — Per racemos autem congregati hi fru&us, plurimi, longis finguli petiolis, ex. 
uno ftylo craffiore ortis, fuftentantur. Dum infima folia majora, prz marcore flavefcentia , decidunt, 
palla jugiter folia € faftigio emergunt, donec incrementi fui terminum adepta fit arbos. — Truncus medius. 
fubtus binos pedes latitudine fuperat; dum rami laterales pedem duntaxat craffi funt, intus cavi, vagi-. 
nz inflar, & extremum verfus fenfim attenuantur. Fr. Valentyn ait, caudicis partem .craffiffimam | vo- 
cari Goeroerong , hancque ferrà refe&tam , utpote cavo à natura donatam, loco doliorum & fitularum, ad 
aquam & alia liquida continenda, ufurpari. Tenues rami, laterales, ab Amboinenfibus, aliisque Indie 
| jncolis 
HL A "M vikaanícbe Brem ,. met eecle bloemen gewas wilde hebben, heb ik de moeite genomen deswegen aaneen 
Nu 4 f jf. ? $ ? oeden vriendt te Batavia, genoemt 2zdreas Stier, te Íchryven, 
en bladen , als pe Heide. die my na verloop van twee Jaren , onder andere íeldzame gewaffen, 
een uitfpruitende tak van den ftam dezes booms, gedroogt , hecft. 
De bloemen fpruiten boven uit de toppen. Hetiseenítruik- —toegezonden, zo als wy de zclve hier in een kopere plaat verto-. 
gewas. nen. Aande wortel van den ftam komen verfcheide uitípruitfe- 
--. Au len, doch aan den eenen meer dan aan den anderen, voort, die 
m ; $ " » na verloop van jaren ook afzonderlyke ftammen maken, en in de 
Num 5 4 vikaanfc h Bremgená » met door hoogte opfchieten. Debladenzynover de twee ellen lang, en ge- 
a»a[fene bladen ; en gele bloemen. vult met kleiner fmalle bladen, die twee aan twee aan weerzyden 
' , TIE : van den bladítecl, die heel hard en houtig is, als rotting, van 
Deze bloemen komen uit de kleine zydefpruitjes, aan de €in- ^ achteren rond, naar de gedaante van een zwaan- of ganzepen, 
den, tuffchen de laatfte blaadtjes voort. Het bladt is dik en geíchikt zyn, zynde onderaan den bladíteel wat korter, maar in 
' fraai geadert. *t midden de langfte, wordende allengskens korter, en naar bo- 
idi ] : ven puntig toc lopende. By Let. A. wordt vertoont cen bladt 
Num. 6. Boomacbtige Afrikaan[cbe Brem , met licht- | in zyne e dUMh a Fr us et s Vide blaadtjes uit het 
; midden van het grote bladt: alle de zyde-blaadtjes zyn rondom 
Seer, baden , gelykende maar de Larix, zaagsgewyze siclos puntige docui beet Bard uit het 
met Saffraan-gele bloemen. hoofdt van den ftam komen cenige troflen, licht-paarfle, bloem- 
knopjes, als bloemkool, uit het midden der bladen uitíchieten, 
; die met den tydt vruchten maken, in de gedaante van een digt 
VYF EN TWINTIGS TE CAFEREEL. gefloten Pynappel, met een langen flee], als van een Peer, by 
Ws Let. B. aangewezen. Deze vruchten zitten in menigte, op de 
wyze als troffen , aan lange fteelen , die uit een dikken fteel 
voortkomen. Als de onderíte grote bladen gecl worden, vallen 
ze af, komende gedurig weder andere jonge bladen aan het top- 
Deze Amboineefche Zagoeboom vertoont zich in de eeríte ja- — einde uitgroejen, tot dat de boom zyn volkomen wasdom heett. 
ren als een heefter- of ftruikgewas , maar wordt met den tydt een — De rechte ítam is over de twee voet breed naar onderen, maar 
hoog opgaande ftam, vyftien tot twintig vocten hoog, volgens de Zytakken zyn maar een vocet breed in de dikte: van binnen 
de beíchryving, door den Eerw. Heere Frangois Valentyn daar  zyn ze hol , als een koker, en lopen naar boven fmaller toe. 
van in 't brede gedaan in het derde Deel der /Ambotnee[cbe Zaken, ^ Francois Valentyn zegt , dat men het dikíte ftam-endt noemt 
fol. 176, wordende het gewas zelf aldaar na fol. 7o, Num. 23, Geeroerong, en dat men het zelve, afgezaagt zynde, gebruikt tot 
in t klein vertoont. Mar alzo ik daar op niet t eenemaalge- — vaten en emmers, om "er water en ander vocht in te doen, om 
ruft was, en liever door eige ondervindinge rechte kennis van dit dat het yan int holis. De dunnc zytakken Meme Ke van 
2 j mbone 
Num. z. mbormeefche Zagoeboom. 
