(77) 
en drank, verkwikking en versterking vindt, waaruit zijn 
vernuft niet alleen huishoudelijke artikelen en gereedschap- 
pen, maar ook geneesmiddelen trekt. Vooral de rien eeen 
is het, die Batavia allerwege versiert. 
Minder algemeen zijn de overige Palmen , de Gebang , (Co- 
rĳjpha gebanga Bl.) ,de Saribe (Saribus rotundifolius Bl), 
(Corijpba umbraculifera L.), de Lontar (Borassus Flabelli- 
formis L.), de Gomoeto of Sagueer of Areeng (Sagus 
Saccharifer) ‚ de Pinang (Areca Catechu L.) , de Sagoe (Sa- 
gus Rumphii Willd.) enz. en enkele dezer soorten ziet men 
slechts hier en daar als eene zeldzaamheid. 
Men was er hier ook meer op bedacht, die palmen slechts 
aanteplanten, waarvan men het meeste voordeel kan trek- 
ken, en in dit opzigt moesten wel de Kalappa, Pinang en 
Areeng boven aanstaan. — 
Het zal onnoodig zijn breed te spreken over het veelzij- 
dig nut der Palmen. Ruxrmivs reeds, heeft dat uitvoerig 
geschilderd ; in de Aumphia is die schilderij voltooid, en wij 
verwijzen daarom naar deze overbekende bronnen.— Slechts 
mag hier niet onopgemerkt gelatenworden dat vele pal- 
men ook in een geneeskundig opzigt onze belangstelling 
ruim verdienen. 
De Pinang vruchten zijn overbekend. Een der vier be- 
standdeelen van de Sirih-pruimpjes, zijn zij den inlander 
van hooge waarde. Aangezien echter later over het Sirih- 
kaauwen meer in het bijzonder zal moeten gesproken wor- 
den ‚zullen wij er hier niet over uitwijden en slechts aan- 
stippen,dat de ongeloovigheid der inlanders ze het Sirih- 
sap in vele ziekten eene buitengewone geneeskrachtige wer- 
king doet toeschrijven (1) en dat inlanders zoo wel als Chine- 
boin. Dl. I; van Wurmb. Verh. v. h. Bat. Gen. v. Ken W‚; 
Blume’s, Rumphia. Vol. II. 
() Wij hebben hiervan voorbeelden bijgewoond. Inlandsche be- 
