( 506 ) 
Van den Resident der Padangsche-Bovenlanden tij- 
ding ontvangen hebbende, dat de ziekte op eenige plaat- 
sen in het dgamsche weder algemeen dreigde te worden , 
begaf ik mij op den 20sten November terug naar. Fort de 
Kock. In de Larassen Kabor en Motta gedang was de 
ziekte het hevigste. Mabor ligt Noord-oostelijk van Fort 
de Kock, grenzende aan het Laras Sallo, waar eenigen 
tijd te voren de epidemie geheerscht had. 
Kotta gedang is Zuid ten Westen van Fort de Kock 
gelegen. Op beide plaatsen zijn echter slechts weinig men- 
schen door mij behandeld geworden, terwijl onmiddelijk 
maatregelen werden genomen, die aan de verdere verbrei- 
ding der ziekte een einde maakte. 
Ik heb in den Danoe, te Matoea en in het Agamsche 
opgemerkt, dat er zeer vele kraamvrouwen en vrouwen die 
eenige maanden te voren waren verlost door koortsen wer- 
den aangetast, die meestal hun lijden met den dood ein- 
digden. Algemeen zijn de klagten der Maleijers over het 
veelvuldig sterven der kraamvrouwen en over langdurige 
ziekten, gevolgen van het kraambed, zeker veroorzaakt 
door gebrek aan de noodige hulp, of door volstrekte on- 
kunde in de nabehandeling en door de verregaande onvoor- 
zigtigheid der vrouwen na het kramen. Abortus is insgelijks 
veelvuldig bij de Maleische vrouwen, meestal met voorbe- 
dachtheid , zoowel door mechanische middelen als door an- 
dere Abortiva bewerkt; of ontstaan door ongepaste levens- 
wijs gedurende de zwangerschap. Het is niet onwaarschijn- 
lijk, dat vele vrouwen, in een later kraambed , voor deze 
misdrijven door ziekten moeten boeten. 
Het is van het hoogst belang voor eene meerdere popu- 
latie onder de Maleijers, middelen in het werk te stellen , 
om de talrijke miskramen te voorkomen, vrouwen in de 
hulpverleening aan kramende te onderrigten, en hun rege- 
len aan de hand te geven, omtrent de levenswijze, tijdens. 
