(512 ) 
den niet gewasschen. Het is om die rede, dat meest- 
al, wanneer eerst twee of drie personên- in een huis ziek 
liggen , opvolgend geheel het huisgezin door ziekte wordt 
aangetast, bijzonder bij overgang der ziekte in een ty- 
pheus stadium. 
Voorts worden de zieken bij de Maleijers totaal veron- 
achtzaamd. Er is bijkans niemand in huis, die van tijd tot 
tijd naar den lijder ziet; de meesten liggen dan in het bo- 
vengenoemd algemeen vertrek , zoo maar op den vloer; de 
meeste zieken lijden aan dorst, terwijl men hun ongevraagd 
geen drinken maar wel voedsel zal aanbieden. Daarbij zijn 
allen, gezonden en zieken , volkomen onverschillig. 
De Maleijer is volstrekt onwetend in alles wat genees- 
kundige hulp is. Hij heeft niet de minste kennis van ziek- 
te, en weet weinig of geen onderscheid tusschen dezelve te 
maken. Dit kan ook als eene groote medewerkende oor- 
zaak worden beschouwd, dat ziekten, die in het begin 
van weinig belang zijn en door een gepast middel spoe- 
dig weder verdwijnen, bij den Maleijer verergeren, lang- 
zaam een kwaadaardig karakter aannemen en met den 
dood eindigen. | 
Hunne geneesmiddelen worden meestal alleen uitwendig 
aangewend. Zij bestaan veelal in verkoelende dingen. Hunne 
geheele geneeswijze steunt op bijgeloof en men ziet hen 
daarom middelen aanwenden, die belagcheliĳjk zijn. De 
priesters oefenen de geneeskunde uit. Ik heb een jongen 
van veertien jaren gezien, lijdende aan dezelfde algemeene 
ziekte, die men , wegens te hevige hoofdpijn, peper, ge- 
mengd met arsenik, in de oogen gestrooid had. De ont- 
steking der oogen werd daarna zeer intensief; de jonge 
lijder is van de koorts genezen , maar betreurt het verlies 
van het eene oog, en gedeeltelijk ook dat van het ander. 
Er wordt door de inlandsche hoofden gezegd, dat deze 
ziekte geen onderscheid maakte; dat jonge en oude perso- 
ed 
