( 893 ) 



te werden verpleegd , waren raatrozen , welke hetzij op de 

 reede, of vooral op nabij het eiland Onrust liggende 

 schepen , door de ziekte werden aangetast , en welke 

 meest allen slechts sedert korten tijd in deze gewesten 

 waren aangekomen ; zijnde er alleen gedurende den tijd 

 dat de ziekte het hevigste woedde ettelijke doch in de 

 overige maanden slechts zeer enkele lijders van het gar- 

 nizoen te TJ^eltevreden , bij welke de ziekte zich boven- 

 dien in eenen veel minder hevigen graad voordeed , aan 

 dezelve behandeld. 



Het veelvuldig voorkomen van de aan deze koorts 

 lijdenden is echter niet altijd een bewijs , dat de ziekte 

 juist op dien tijd des jaars , waarin dit geschiedt , menig- 

 vuldiger is dan op andere tijden. Dit hangt soms, van wissel- 

 vallige omstandigheden af; als b. v. het grooter of ge- 

 ringer aantal schepen op de reede , het al dan niet aan- 

 wezig zijn van ter herstelling nabij het eiland Onrust 

 liggende schepen enz. Over het algemeen schijnt de ziekte 

 gedurende de voorjaars kentering het hevigste te zijn , ver- 

 volgens gedurende de najaarskentering en daarna in het 

 drooge jaargetijde. 



Oorzaken. 



Men kan aannemen , dat ieder die zich aan de gelegen- 

 heidgevende oorzaak dezer ziekte (het miasma paludosumj 

 blootstelt, er door kan worden aangetast. Intusschen 

 zal de opneming der smelstof toch bij den eene natuur- 

 lijk gemakkelijker plaats hebben dan bij den andere; en 

 als zoodanig kunnen wij onder de voorbeschikkende oor- 

 zaken al die momenten noemen , welke in het algemeen 

 te weeg brengen : dat het sijstema cholopoeticum hier te 

 lande meer geprikkeld , grooteren en uitgebreideren werk- 

 kring heeft dan in meer van den evenaar verwijderde 



