( 67^ ) 



dienste , welke ii» meer bijzondere I)etrekkin{» tot de 

 afscheidino; der lever staande, hier kunnen worden aange- 

 wend , en onder welke vooral de rhabarber verdient te 

 worden genoemd. »Dit middel bevordert niet alleen de 

 normale af- en uilscheiding der gal , en herstelt haar wan- 

 neer zij onderdrukt was , maar verbetert ook de menging 

 der gal zelve en vermindert de zoogenaamde scherpte of 

 Alcaleicenz derzelve." Deze woorden van f^ogt (Pharma- 

 kodynaraik. § I56I) mogen \q^\\ zien , dat deze wortel 

 tot bereiking van het voorgestelde doel , en ter voldoe- 

 ning aan de gestelde indicatie een belangrijk hulpmiddel 

 oplevert, en te regt is zij , met het calomel verbonden , 

 een der meest gebruikelijke middelen in de onder- 

 havige ziekte. 



Zeker zoude men bij deze en andere middelen , welke 

 in hunne werking op het menschelijk ligchaara, in eene bij- 

 zondere betrekking tot het cholopoietisch stelsel schijnen 

 te slaan , nog verschillende kunnen noemen , zoo als 

 b. V. de middenzoutea enz., want de abnorme werking 

 der lever, moet door het verwijderen van de galachtige 

 en andere stoffen uit het darmkanaal , waarover ik reeds 

 vroeger gesproken heb , eene aanmerkelijke wijziging on- 

 dergaan ; intusschen moeten zij toch in de meeste geval- 

 len , ver voor de bovengenoemde achterstaan ; om welke 

 rede ik er ook niet verder melding van zal maken, 

 daar bovendien deze proeve hierdoor eene te groole uit- 

 gebreidheid zoude erlangen. 



Daarom heb ik ook , zoo hier als vroeger van andere 

 meer algemeene , hoewel somtijds zoo belangrijke en werk- 

 zame artis auxilia geen gewag gemaakt; als b. v. van het 

 toedienen van laauw warme baden , het leggen van vesi- 

 cantia en rubefacientia, het aanwenden van fomentationes, 

 het inwrijven van ungt. neapolitanum , hetzij op zich zel- 

 ven of met andere zelfstaudigheden vermengd , enz. , wel- 



