(26) 



met den tijd» toen een Adanson en de Jussieu''» aan- 

 vingen een natuurlijk sijstema te zoeken ; toen later een 

 Göthe, bezield door de ingevingen van het genie , en een 

 Decandolle, geleid door jaren lang onderzoek, de leer der 

 vorming en verandering van het plantenorganismus , vau 

 de metamorphose des plantenrijks schiepen ; toen een Alex- 

 ander von ffumboldt de wetenschap tot grooter volledig- 

 heid bragt , doordien hij in korte maar meesterlijke 

 trekken de botanie met eene geographie en phijtiogno- 

 miekunde beschonk. Reeds vroeger heb ik gezegd, dat in 

 oude tijden de plantenwereld, wanneer van derzelver be- 

 trekkingen buiten haar zelve sprake was, slechts onder een 

 medisch of oeconomisch gezig tspunt beschouwd werd. 

 Wel was door menigeen het een en ander gezegd over de 

 verdeeling der gewassen op den aardbodem, maar A. von 

 Humboldt was de eerste, die de kennis der wederkeerige 

 werking van onzen aardbodem en van de plantenwereld , 

 welke denzelven bedekt , tot de wetenschap der planten- 

 geographie vormde. Hij was het eveneens, die het eerst de 

 principien der werking van de plantenwereld op ons gemoed 

 tot de wetenschap der planten- phijsiognomiekunde za- 

 mcnvatte. Zoo moeijelijk het nu is, over deze wetenschap 

 te spreken, nadat zulk een meester de wetten derzelve heeft 

 vastgesteld , zoo gemakkelijk wordt het, eenen weg te be- 

 wandelen, welke door zulk eenen voorganger gebaand is. 

 Daarom waag ik het ook op dit onderwerp tertigteko- 

 men. Nog is de baan, welke de meester, op vleugelen van 

 het genie gedragen , doorijlde , niet in al deszelfs bijzon- 

 derbeden bekend ; nog is regts en links van den weg menig 

 zijpad inteslaan, dat even eens tot het doel leidt, menig 

 dal te onderzoeken! menigen heuvel te besteigen, op welken 

 hij in zijne vlugt geen acht kon slaan. Wanneer de plan- 

 ten-phijsiognomiekunde de leer moet zijn van den in- 

 druk, welken een grootere of kleinere groep vau planten 



