( 482 ) 



behoort , zoo meen ik toch , zonder ligtvaardigheid hier 

 te mogen besluiten, dat zoo veel bloedig serum, als pa- 

 thologisch produkt (exsudaat) alleen van eenen verouder- 

 den ( ontstekingachtigen ) toestand afhing , blijkens de 

 onmiskenbare ontsteking der ruggemergsbekleedselen en 

 verharding van het merg. Hebben wij nu eene ware mije- 

 litis of althans meningitis voor oogen gehad , dan behoort 

 zeker dit geval niet tot de rubriek der zuivere spinaal- 

 neurosen, maar ik heb hel hier opgegeven , opdat wij ook 

 eens zien zouden , hoe de pijn in den rug , de tenderness 

 der Engelschen , ook in geheel andere ziektetoestanden 

 dan in spinaalneurosen voorkomt, en dat ze alzoo, geen 

 signum pathognomonicum zijnde, ons in de diagnosis zeer 

 op het dwaalspoor kan brengen. Wenschende deze fout 

 van Hinterberger , De Griffiii's en Arnoldi te ontwij- 

 ken , die zoovele ziekte toestanden als spinaalneurosen di- 

 agnosticeerden , welke zulks echter niet waren , zoo sluiten 

 wij ons liever aan Marshall , Stilling en Hirtch , die 

 niet zoo dadelijk in de genoemde tenderness den sleutel 

 vinden , tot zulk een verborgen sanctuarium der natuur 

 als het ruggemerg is. Maar toch zij men ook voorziglig 

 in het ontkennen van spinaalneurose , waar organische 

 veranderingen in het ruggemerg gevonden worden. Het 

 is en blijft bij mij de vraag, of wij in het vermelde ziekte- 

 geval, afgaande op onze sectio cadaveris , met royeli- 

 tis en meningitis ab incipio dan wel cum en ex irri- 

 tatione medullari te doen hebben gehad , aangezien het 

 bewezen is , dat gestoorde innervatie op zich zelve de 

 naaste oorzaak zijn kan van zoodanige verschijnselen, uit 

 welke wij tot phlogose besluiten , congestie , exsudatie , 

 exulceratie , zelfs allerlei pseudomorphen. Aldus blijft 

 ons hier over te vragen : was in het bovenstaande geval 

 de neurose of liever de spinaalirritatie , idiopathisch of 

 sijmptomatisch ? 



