70 Wissenschaft!. Abhandlangen Joh. Gadolins. 



duplicem denominandi viam, uhi una sufficere posset, sequi cogeremur. qua re facilitas scien- 

 tiae adquirendae certe non conciliaretur. 



Neque minus est incommodura, in quod ferunt denominationes compositorum sahum, 

 neutrorum scilicet et mediorum, ex mutatione proposita derivatae. Haec nomine basis acidi, 

 addita syhaba terminante as distinguuntur. Sic vitriolum sulphas appellatur; sal acidum aë- 

 reum pro basi habens, carbonas, et sic porro. Cum autem vocabula sulphur et carbo corpora 

 inflammabilia repraesentent, nullam vero salis compositi ideam menti inprimant, magna certe 

 difficultas ex tali nomenclatura, nulla urgente necessitate, oi-iretur: «luod ipsum alioquin sa- 

 pienter evitare voluerunt Auctores Celeberrimi, de eo solliciti, ut ex nominibus substantiarum 

 compositarum, indoles earundem atque compositio statim intelligatur o). 



Igitur pro impensissimo studio et labore juvandi scientiam, quo summas de orbe eru- 

 dito laudes merentur, non dubito Viros nostros aequi bonique consulere ausa nostra, dum eam, 

 quae nobis expeditior videtur, rationem denominandi hoc loco addamus. Retineamus nimirum 

 nomina antiqua, quae nullam absurditatem involvunt, quaeque ab omnibus facile cognoscuntur, 

 neque temere infitiemur, nomen speciei cujusdam vulgaris et bene notae ad totum genus re- 

 praesentanduni commode extendi. Nemo nescit vitriolum appellari sal, quod acidum vitrioh 

 continet calce quadam metalli saturatura. Possint itaque idem nomen tueri omnia salia, 

 quae acidum vitrioli fovent, sive sale alkalino, sive terra, sive métallo satiatum sit. 8ic nul- 

 lam difficultatem parient denominationes, vitriolum potassae, vitriolum sodae, vitriolum ammo- 

 niacae, itemque calcis, magnesiae, argillae, ferri & c. Simihter nitrum vocari posset omne sal 

 neutrum vel medium, acidum nitri pro basi habens (omissa terminatione nova in as, utpote 

 superflua), et quod muriaticum continet, muria; vel forte murium, si uniformitatis gratia ne- 

 cessarium scilicet judicetur, ut ad idem genus grammaticale cogantur ejusdem generis physici 

 salia. Pari modo creta vel cretum significet sal, quod continet acidum aëreum, alkali vel terra 

 vel métallo saturatum. Et sic eadem methodus salia duplicia denominandi ad omnia combi- 

 nata neutra et media apphcari poterit, si in toto génère, acidum commune habente, quaedam 

 adsit species nomine simplici antea notata. Ubi vero talis deflcit species, nomen genericum 

 facili arte formabitur ex nomine quod communiter acido generis tribuitur, addita quadam 

 syllaba terminante: ex. gr. terminatione atum, quae aptissima videtur, quia sic ad idem genus 

 grammaticale neutrum omnia referentur salia duplicia neutra et media; et id commodi simul 

 obtinebitur ut vocabula ita formata quam minime distent ab ils nominibus, quibus haec salia 

 antea insigniri solita sunt. Si enim phosphoratum ferri, acetatum calcis, boraxatum magnesiae 

 &c. vocentur salia (juae antea ferrum phosphoratum, calx acetata, magnesia boraxata «&c. audi- 

 ebant, omnis innovatio consistit in sola permutatione Adjectivi in Substantivum. Utihtas 

 vero hujus mutationis omnibus patet, qui intelligunt, genera salium horum compositorum ex 

 acidis derivanda esse, atque tantillam hanc denominationis novitatem satis suflicere. 



Cum acidorum nonnulla sint, quae varias plus vel minus acidas suscipiunt formas, 

 prout majore vel minore basis aëris puri quantitate dotantur, varietates cujusque taUs acidi 

 denominationibus egregie significantur, in quibus tantum syllabae terminantes differunt. Sic 



o) 1. c. Mem. de Lavoisibr. 



Tom. XXXIX. 



