118 Wissenschaftl. Abhandlungen Joh. Gadolins. 



debent corporibus inflammabilibus exustis. Quemadmodum itaque nstio corporum inflamma- 

 biliuin non peragitiu-, nisi haec aërem vitalem maxima caloris parte orbatum secùm conjun- 

 gant, sic acida illa ex aëria vitalis basi, quam propterea Oxigenium principium vocant, et 

 corporibus inflammabilibus, Badicaîia acidorum appellatis, componi censentur. Talia sunt: 

 AciDUM suLPHURicuM, quod etiam vitriolieum dictum est, quoniam ex vitriole per distil- 

 lationem extricari potest. In vitriolis enim habetur cum oxidis metallicis junctum. Idem in 

 spatho ponderoso cum baryta, in gypso cum calce, in sale epsomensi cum magnesia, in alu- 

 mine cum argillacea terra sociatum reperitur. In nonnullis quuque saUbus neutris invenitur. 

 Gignitur per intlammationem sulphuris, si hoc suffîcientem aëris vitalis copiam absor- 

 beat, quod, sulphure cum nitro mixte et accenso, expeditissime fieri solet. Acidi vapores 

 sic orti ab aqua frigida facile colliguntur. 



Formam habet liquidam, cum non possit omni aqua privari, nisi cura alio corpore 

 jungatur. Purissimum pondère specifico aquam bis superat. Spissitudinem habet olei, ideo- 

 que vulgo ole^im vitrioli appellatur. Nullum spirat odorem, neque ullo colore conspicuum est. 

 Sapore gaudet acutissimo urente; si vero multa aqua dilutum fuerit, sensum excitât gustui 

 non ingratum acidum, dentibus tamen molestum. P\.eagentibus facillime detegitur. Una nam- 

 que acidi sulphurici pars 100,000 aquae partibus attenuata, tincturam heliotropii 70,000 par- 

 tibus aquae dilutam distincte rufat. 



Frigore non congelatur. In calore + 288 graduum ebuUit et évaporât. Itaque cum in 

 gradibus caloris infei'ioribus vaporet aqua, maxima hujus copia, si abundaverit, per lentara 

 digestionem fugari potest, rémanente acido concentrato. 



In frigida temperatura humorem fortiter ex aëre attrahit. Cum aqua mixtum vehe- 

 menter incalescit. Calor sie ortus gradum, quo ebullire solet aqua, superat, si quantitatem 

 aquae admixtae excesserit pondus acidi. 



Corpora organica destruit, et in substantias carbonaceas convertit. A tantilla quan- 

 titate materiae oleosae immissae, quam etiam ex atmosphaera facile attrahit, fusco vel nigre- 

 scente tingitur colore, deindeque in frigidiore temperatura, scilicet — 8 graduura, congelari po- 

 test, nisi aqua simul dilutum sit: tenuius naraque acidum frigore segnius coagulatur. Ob- 

 scuras color sub ebullitione disparet. In olea temere injectum aestuat, nigrescit, et faraos 

 suffocantes éructât, paulatim vero facta admixtione, cum iisdem in massam saponaceam coit. 

 Alcoholi vini, valido cum aestu, adunatur, etspiritum generat ^thereum, fragrantissimum. 

 Varias aëris species s. fluida elastica absorbet, quorum ope volatilius fieri solet, 

 olens et adeo coagulabile, ut in temperato aëris calore concrescat. Talem materiara concre- 

 tam, quae sub distillatione vitrioli interdum producitur, oleum vitrioli glaciale nuncupaverunt. 

 Inter acida pro fortissimo habitum est, quia attractione ad sales alkalinos reliqua 

 orania vincit. 



Consistere censetur ex duabus partibus sulphuris, atque una parte oxigenii seu basis 

 aëris vitalis; quodsi vero sulphur eatenus non satietur oxigenio, per imperfectiorem quasi 

 ustionera convertitur in substantiam inter sulphur et acidum sulphuricura mediam, quam 

 acidum sulphurosum, acidum vitrioli phlogisticatum, vel avrem vitriolieum nominaverunt. Haec 

 producitur vel a sulphure in aëre atmosphaerico lentius ardente, vel ab acido sulphurico cum 

 variis corporibus inflammabilibus, praesertim metaUis, quae, accedente caloris gradu suffi- 



Tom. XXXIX. 



