382 



nisi niancum proficisci posset. De vera ejus delineatione proxima aestate 

 optime nieritiis est P. A. Munch, Universitatis Norvegicae Professor, qui 

 eum accuratissima diligentia delineavit delineatunique primuni in ephemeride, 

 quae Illustreret A^y/Wii^for/ inscribitur *) , deinde separatim exposuit, et pri- 

 mus prioreni inscriptionis partem bene, si totam rem respicias, interpreta- 

 tus est. Posteriorem quoque partem legit, eam vero explicari posse nega- 

 vit. Quod quum aliter sentiam, tentatam a me hujus explicationem in me- 

 dium proferam; sed quum neiitra pars ab altera sejungenda sit, prioris quo- 

 que rationem reddam. Ante vero, quam hoc, ordine inscriptionis servato, 

 aggrediar, pauca mihi de virtutibus ipsius lapidis et de vitiis ejus dicenda 

 erunt. 



Hie lapis eo maxime est insignis, quod lingua utitur, quae aeta- 

 tem linguae Norrœnae longe superet et linguam Ulphilanam proximo 

 attingat. Habet lapis hie unum alterumve, quod linguae Ulphilanae aetata 

 inferius sit, habet etiam, quod cum hac Hngua plane conspiret, sed habet 

 etiam, quod nescio an remotiorem aetatem prodat. Hue imprimis refero, 

 quod de vocalibus mutis affirmât Professor Munch. Difficile est mihi qui- 

 dem concedere vocales quasdani huic linguae esse mutas, sed quum tan- 

 tilluni ex ea cognitum habeamus, ut cum aliis linguis plenius et copiosius 

 comparari quidquam non possit, ad omnem de hac re litem suscipiendam 

 invitus accedo. Id tantum monitum velim, videri mihi inter voraJtto, quod 

 prior inscriptionis pars habet, et Ulphilanum illud vmahta eandem interce- 

 dere rationem atque inter Graeca ilia FEPET et FEFF; vorahto enim radi- 

 cis suae vocales et ante literam r et post eandem retinuit, vaurhta autem 

 vocalem post ;• aniisit. Pro vaurhta Anglosaxonica lingua plerumque habet 

 vorhte, interdum vro/ite: Anglica autem wrought, worked, workt. Hujus 

 discrepantiae originera vorahto illud secum ferre videtur. In hane quoque 

 sententiam de gahalaiban et gahlaibati fortasse disputari potest. 



Literao lapidi incisae mixti cujusdam generis sunt, ut non solitam 

 tantum, majoribus nostris frequentatam, runicorum elementorum scripturam 

 référant, sed et Graecam, Latinam, Gothicam. Quin et aliquot literae hu- 

 jus dialecti propriae reperiuntur. Vocabula inscripta, quamquam multa non 

 sunt, numéro tarnen superant ea vocabula, quae collecta e paucis quibus- 

 dam aliis inscriptionibus, Gothorum studio et opera lapidi metallove incisis, 

 ad hunc diem explicare licuit; nam quum cornu illud aureum Gallehusia- 

 num Jutlandiae ^) sex tantum vocabula habuit, et lapis Istabyensis Blekingiae 



1) Edita Christianiae d. ?S Junii 18.07. 



2) I.iljegi'cn . Riinuikuiider, N:o 1802. E \iiiosissinia Miilleri lectione. 



