27 



ter — er toe overgaat, er een zeker aantal te sc-liieten. — 

 De merels eten echter niet alleen vruchten uit den fruit- 

 boomgaard, maar zij eten — als trouwens alle lijstersoorten - — 

 ook gaarne de bessen en andere saprijke vruchten van allerlei 

 boomen, struiken en heesters, bijv. die van de jeneverbes, de 

 hulst, de lijsterbes, de trosvogelkers en andere Prunus-soorten, 

 zooals den sleedoorn, verder die van den vlierboom, den vuil- 

 boom, den sneeuwbal, den meidoorn, de klimop, den duindoorn, 

 de Berberis, ook de bottels van wilde rozen. Zij verteren van 

 deze bessen of andere saprijke vruchten het vrucht vleesch, 

 maar gewoonlijk niet den soms vrij harden of leerachtigen vrucht- 

 wand en in ieder geval niet de zaden. De onbruikbare gedeelten 

 dezer vruchten worden grootendeels in den krop tot ballen 

 samengevoegd, die uit den mond weer verwijderd worden; een 

 groot aantal van de fijne zaden echter passeeren wel het 

 darmkanaal, maar worden daar niet verteerd en verlaten het 

 lichaam met de uitwerpselen. Deze zaden behouden niet 

 alleen hun kiem vermogen, maar het blijkt zelfs dat zij, nadat 

 zij den darm gepasseerd zijn, gemakkelijker en vlugger 

 kiemen dan anders, waarschijnlijk doordat de zaadhuid eenigs- 

 zins door de verteringsvochten is aangetast, zoodat een zaad, 

 nadat het door het darmkanaal heengegaan is, gemakkelijker 

 het water opneemt dan vóór dit was geschied, en de zich ont- 

 wikkelende kiem ook gemakkelijker de zaadhuid doorboort. 

 Zaden van meidoorn bijv., die anders eerst na eenige jaren 

 gaan kiemen, — sommige eerder, andere later, — zijn dadelijk 

 kiembaar, wanneer zij door een vogeldarm zijn heengegaan. — 

 De merels nu (en andere lijstersoorten, alsmede sommige 

 zangers) dragen veel bij tot de verbreiding van allerlei struik- 

 gewas, waarvan zij de bessen eten; want zij werpen de ballen, 

 die zij uitspuwen en de zaden, welke in hunne uitwerpselen zitten, 

 overal heen, waar deze anders niet zouden komen, daar immers 

 de bedoelde zaden een vrij groot soortelijk gewicht hebben en 

 geen vleugelvormige aanhangselen of andere verbreidingsappa- 

 raten bezitten, zooals bijv. de zaden van echsdoorns, esschen 

 en dennen. In den herfst zijn de meeste der bovengenoemde 

 bessen en besachtige vruchten rijjj; de merels en verdere lijsters 

 zoeken ze dan op de meest verschillende plaatsen, maar als 

 er bosch in de nabijheid is, gaan zij daarheen om er bij nacht 

 te rusten. In het bosch worden dus de meeste van de bedoelde 

 zaden door de merels en de verdere lijsters, gepraepareerd of 

 ongepraepareerd, uitgezaaid. Deze vogels zijn derhalve oorzaak 

 van het opschieten van trosvogelkers en Prunus serotina, van 

 hulst, lijsterbes, vlierstruiken, enz. enz. 



