165 



,,Stockkrankheit" in 't leven te roepen, welke laatste ziekte in- 

 tusschen door mij in verschillende streken van ons land bij de rogge 

 werd ontdekt, voornamelijk in Limburg, in verschillende deelen 

 van Noord-Brabant en in Overijsel in de buurt van Delden. Omge- 

 keerd gelukte het mij, uienplanten „kroefziek" te maken en 

 hyacinthen „ringziek" door ze uit te zaaien resp. uit te poten 

 op grond, die besmet was met aaltjes uit aan „Stockkrankheit" 

 lijdende rogge. Het bleek dus dat de „uienaaltjes", „hyacinthen- 

 aaltjes" en „lucerneaaltjes" tot hetzelfde soort moeten worden 

 gebracht als het gewone „stengelaaltje" {Tylencuhs devastatrix) . 

 Verder werd dit aaltje nog door mij en later ook door andere onder- 

 zoekers in zeer vele andere plantensoorten aangetroffen, zoowel 

 in wilde gewassen als in verschillende landbouw-, warmoezerij- 

 en bloemgewassen; en ik bevond, dat dit diertje eene ziekte in 

 't aanzijn roept, die in den grond der zaak bij al deze gewassen 

 gelijke verschijnselen vertoont, welke alleen naar den aard 

 van het gewas eenigszins uiteenloopen. De plantensoorten, 

 waarin tot dusver het stengelaaltje werd aangetroffen, zullen 

 hieronder nader worden vermeld. (Zie blz. 169). — 



Het zij mij vergund, hier nog te wijzen op een door mij door 

 herhaalde proefnemingen vastgesteld feit, dat ook door vele 

 waarnemingen in de praktijk wordt bevestigd. Het is dit: dat 

 er bij het stengelaaltje rassen bestaan, die zich zoodanig hebben 

 geaccomodeerd aan het leven in eene bepaalde plantensoort, dat 

 althans het meerendeel der tot een zoodanig ras behoorende 

 individu's het vermogen hebben verloren om in andere planten 

 over te gaan. 



Ik besmette een stukje grond met aarde, afkomstig uit de 

 nabijheid van Delden, van akkers, waar toen reeds sedert mins- 

 tens 25 jaar de aaltjesziekte voorkwam in rogge, die daar jaai' 

 op jaar op den zelfden bodem geteeld werd, met enkele braak- 

 jaren er tusschen. Dat de bodem van mijn proef veldje door de 

 vermenging met aarde uit Delden goed besmet was geworden, 

 bleek toen ik daar winterrogge gezaaid had. Maar op denzelfden 

 bodem, waar de rogge in sterken graad aaltjesziek werd, zaaide 

 ik voor een gedeelte boekweit uit, die tegen mijne verwachting 

 in, althans oogenschijnlijk, geheel gezond bleef. Een volgend 

 jaar zaaide ik op datzelfde lapje grond weer boekweit, en nu 

 vond ik daar sommige duidelijk aaltjeszieke planten onder, 

 ofschoon het boekweitveldje als geheel nog niet zoo'n slechten 

 indruk maakte. Toen ik in het daarop volgende jaar voor de 

 derde maal op hetzelfde terrein alweer boekweit zaaide, werd 

 deze ernstig ziek, zoodat de opbrengst vrij wel nihil was. Ik 

 meen mij dit feit aldus te moeten verklaren: op den bodem bij 



